Başbakan Robert Abela, yeni yasama döneminin ilk 100 gününde yedi önemli yasal reformun öncelikli olarak Parlamento’ya getirileceğini açıkladı. IVF uygulamalarından imar itirazlarına, engelli haklarından gönüllü kuruluşlara kadar uzanan düzenlemeler Malta’da yaşayan aileleri ve toplumun geniş kesimlerini doğrudan etkileyebilir.
Malta Parlamentosu’nun 15’inci yasama döneminin açılışı dolayısıyla yapılan Cumhurbaşkanlığı konuşması üzerindeki görüşmelerde söz alan Abela, hükümetin seçim manifestosunda yer alan vaatleri hızla uygulamaya başlayacağını söyledi.
Başbakan, ilk 100 günlük dönemde yedi reform paketinin öne çıkarılacağını belirtti.
IVF uygulamalarının kapsamı genişletilecek
İlk reformlardan biri tüp bebek tedavilerini düzenleyen IVF yasasında yapılacak.
Hükümet, tedavi sürecinde embriyolara uygulanan genetik testlerin kapsamını genişletmeyi planlıyor. Böylece tedavisi bulunmayan, ağır hastalığa veya bebeklerde ölüme yol açabilen daha fazla kalıtsal rahatsızlığın test kapsamına alınması hedefleniyor.
Düzenlemenin, daha fazla çiftin Malta’da tedaviye ve genetik incelemelere ulaşabilmesini sağlaması bekleniyor.
İtiraz sonuçlanmadan inşaat başlayamayacak
Planlama ve inşaat alanında hazırlanacak reform kapsamında, bir yapı ruhsatına karşı yapılan itiraz sonuçlanmadan inşaat çalışmalarının başlamasına izin verilmemesi öngörülüyor.
Hükümet aynı zamanda itirazların yıllarca sürmesini önlemek amacıyla karar süreçleri için belirli bir zaman sınırı getirmeyi planlıyor.
Bu değişiklik, çevresindeki bir inşaat projesine itiraz eden bölge sakinlerinin haklarını güçlendirebilir. Mevcut sistemde bazı projelerde itiraz süreci devam ederken çalışmaların başlaması uzun süredir tartışmalara neden oluyordu.
Parklar ve kamusal yeşil alanlar korunacak
Son yıllarda oluşturulan veya yenilenen park ve bahçelerin gelecekte yeniden yapılaşmaya açılmasını engelleyecek yasal değişiklikler de hazırlanacak.
Daha önce yapılaşmaya ayrılmış ancak sonradan park veya kamusal alana dönüştürülmüş arazilerin statüsünün değiştirilmesine karşı ek koruma sağlanması hedefleniyor.
Engelli bireylere anayasal güvence
Hükümet, engellilik nedeniyle ayrımcılığın açık biçimde yasaklanması için Anayasa’da değişiklik yapılacağını da açıkladı.
Kişisel Özerklik Yasası ile Savunmasız Yetişkinlerin Korunması Yasası’nın yürürlüğe konulması da ilk dönemin sosyal politika öncelikleri arasında bulunuyor.
Bu düzenlemeler, engelli bireylerin kendi yaşamlarıyla ilgili karar süreçlerine katılması ve istismar riski altındaki yetişkinlerin daha güçlü biçimde korunması açısından önem taşıyor.
Gönüllü kuruluşların bürokrasisi azaltılacak
Gönüllü kuruluşları ve sivil toplum örgütlerini düzenleyen yasal çerçeve de değiştirilecek.
Hükümet, kuruluşların karşılaştığı idari yükü azaltmayı ve farklı büyüklükteki kuruluşlara ihtiyaçlarına uygun destek sunmayı amaçlıyor.
Ayrıca Malta’nın ilk Ulusal İnsan Hakları ve Eşitlik Komisyonu’nun kurulması için gerekli yasa Parlamento’ya getirilecek. Komisyonun insan hakları ve eşitlik alanında bağımsız denetim görevi yürütmesi planlanıyor.
Muhalefet yakın takip sözü verdi
Muhalefet lideri Alex Borg ise Milliyetçi Parti’nin hükümetin çalışmalarını yakından takip edeceğini, Parlamento’da şeffaflık ve hesap verebilirlik talep edeceğini söyledi.
Borg, ailelerin, gençlerin, emeklilerin ve işletmelerin günlük sorunlarına somut çözümler beklediğini belirterek hükümet kararlarının kamu yararı üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Açıklanan reformlar arasında yabancıların oturum veya çalışma izinlerini doğrudan değiştiren bir düzenleme bulunmuyor. Buna karşın IVF hizmetleri, engelli hakları, savunmasız yetişkinlerin korunması, kamusal alanlar ve planlama itirazları Malta’da yaşayan yabancı aileleri de kapsayan geniş bir kesimi etkileyebilir.
Özellikle yoğun yapılaşmanın yaşandığı bölgelerde oturanlar açısından, itiraz sonuçlanmadan inşaatın başlamasını engelleyecek düzenleme günlük yaşam üzerinde en hızlı hissedilebilecek değişikliklerden biri olabilir.
Hükümetin reformları hangi takvimle ve hangi ayrıntılarla Parlamento’ya sunacağı, ilk 100 günlük sürenin sonunda vaatlerin ne ölçüde hayata geçirildiğini de gösterecek.
