Malta Başbakanı Robert Abela, yabancı girişimcilerin ve dijital işletmelerin Malta’da tamamen çevrim içi şirket kurabilmesini hedefleyen yeni bir Malta eResidency girişimi planladıklarını açıkladı. Teklif, Malta’yı Avrupa Birliği içinde dijital iş kurmak isteyen girişimciler için daha erişilebilir, düzenlenmiş ve güvenilir bir merkez hâline getirmeyi amaçlıyor.
Plan hayata geçerse, uluslararası girişimciler Malta’da şirket kuruluşunu uzaktan yapabilecek, idari yükümlülüklerini dijital ortamda yönetebilecek ve bazı kamu hizmetlerine ülkeye fiziken gelmeden erişebilecek. Abela, bu modelin Malta’yı AB pazarına açılmak isteyen dijital işletmeler için daha cazip bir üs hâline getireceğini söyledi.
Girişim, Labour Party’nin seçim sürecinde açıkladığı daha geniş ekonomi ve dijital dönüşüm paketinin parçası olarak duyuruldu. Aynı çerçevede yapay zekâ, otomasyon, inovasyon ve dijitalleşme yatırımlarına yönelik teşviklerin artırılması da gündemde. Times of Malta’nın aktardığına göre Labour, ekonomide dijital sektörlerin, hizmetlerin ve imalatın büyümedeki payını artırmayı hedefliyor.
Benzer bir model daha önce Estonya tarafından uygulanmış ve ülke, e-Residency sistemiyle dünyanın farklı bölgelerinden binlerce girişimciye uzaktan şirket kurma ve dijital iş yönetimi imkânı sunmuştu. Malta’nın önerisi de bu örnekten hareketle, küçük ada ekonomisini dijital girişimcilik ve uluslararası yatırım açısından daha görünür kılmayı hedefliyor.
Bu öneri, Malta’da yaşayan Türk girişimciler ve Türkiye’den Avrupa pazarına açılmak isteyen dijital işletmeler açısından yakından izlenmesi gereken bir gelişme. Ancak burada kritik nokta şu: Bu açıklama şu aşamada bir seçim vaadi ve politika önerisi niteliğinde. Yani henüz yürürlüğe girmiş bir sistemden değil, Labour Party’nin hayata geçirmeyi vaat ettiği bir dijital girişimcilik modelinden söz ediliyor.
Eğer uygulama yasalaşır ve detayları netleşirse, Malta’da şirket kurmak isteyen yabancı girişimciler için bürokratik süreçler kolaylaşabilir. Özellikle yazılım, danışmanlık, e-ticaret, dijital hizmetler ve uzaktan çalışan işletmeler açısından Malta, AB içinde alternatif bir şirketleşme merkezi olarak daha fazla gündeme gelebilir.
Buna karşılık, eResidency sisteminin otomatik olarak oturum izni, çalışma izni veya Malta’da fiziksel yaşama hakkı verip vermeyeceği henüz net değil. Bu nedenle girişimciler açısından asıl belirleyici olacak başlıklar; vergi yükümlülükleri, şirket yönetimi, banka hesabı açma süreçleri, oturum bağlantısı ve Malta’daki mevcut göç kuralları olacak.
Malta’nın bu alanda başarılı olup olmayacağını ise yalnızca dijital şirket kurma kolaylığı değil, sistemin güvenilirliği, maliyetleri, bankacılık erişimi ve AB içindeki rekabet gücü belirleyecek.
