Avrupa Birliği genelinde kadınların siyasetteki temsili son on yılda dikkat çekici biçimde artarken, yayımlanan son verilere göre 2025 yılı itibarıyla ulusal parlamentolardaki milletvekillerinin %33,6’sını kadınlar oluşturuyor. Bu oran, 2015 yılına kıyasla 5,4 puanlık bir artış anlamına geliyor.
Uluslararası Kadınlar Günü yaklaşırken açıklanan veriler, Avrupa’da siyasi temsilin giderek daha dengeli hale geldiğini ortaya koyuyor. Ancak ülkeler arasında hâlâ önemli farklılıklar bulunuyor.
İskandinav ülkeleri zirvede
Kadın milletvekili oranının en yüksek olduğu ülkeler yine İskandinav ülkeleri oldu.
• Finlandiya: %46
• İsveç: %44,8
• Danimarka: %44,7
Bu ülkelerde parlamentolardaki temsil neredeyse kadın ve erkekler arasında yarı yarıya bir dengeye yaklaşmış durumda.
En düşük oranlar Güney ve Doğu Avrupa’da
Kadın temsilinin en düşük olduğu ülkeler ise şu şekilde sıralandı:
• Kıbrıs: %14,3
• Macaristan: %15,6
• Romanya: %22
Bu veriler, bazı ülkelerde kadınların siyasete katılımının hâlâ oldukça sınırlı olduğunu gösteriyor.
Malta Avrupa ortalamasına yakın
Malta ise kadın milletvekili oranında Avrupa ortalamasına yakın bir seviyede bulunuyor. Son seçimlerin ardından parlamentodaki kadın temsilinin yaklaşık üçte bir seviyesinde olduğu belirtiliyor.
Uzmanlar, Malta’da son yıllarda uygulanan “gender corrective mechanism” (cinsiyet denge mekanizması) sayesinde kadın milletvekili sayısında belirgin bir artış yaşandığına dikkat çekiyor. Bu mekanizma, seçim sonuçları sonrasında parlamentoda kadın temsili düşük kalırsa ek koltukların verilmesini öngörüyor.
Son 10 yılda neredeyse tüm ülkelerde artış
2015 ile karşılaştırıldığında, Avrupa Birliği’ndeki neredeyse tüm ülkelerde kadın temsilinin arttığı görülüyor. Bu süreçte yalnızca Almanya’da küçük bir gerileme yaşandı ve kadın milletvekili oranı 3,5 puan düşüş gösterdi.
Avrupa kurumları, kadınların siyasete daha fazla katılımının demokratik temsilin güçlenmesi açısından kritik olduğunu vurgularken, birçok ülkede bu hedef doğrultusunda yeni politika ve teşvikler uygulanmaya devam ediyor.
Uzmanlara göre, mevcut artış trendi devam ederse önümüzdeki yıllarda Avrupa parlamentolarında kadın temsilinin %40 seviyelerine yaklaşması mümkün görünüyor.
