MaltaPost tarafından duyurulan 2026 SEPAC ortak pul serisi kapsamında, Malta’nın iki karakteristik yapısı anma pullarında yer aldı. Bu yılın teması olan “Simgesel Yapılar” çerçevesinde hazırlanan iki pul, Gozo adasındaki Xwejni Tuzlaları ile Valletta’nın girişindeki Triton Çeşmesi’ni öne çıkardı.

Xwejni Tuzlaları, Gozo’nun kuzey kıyısında yer alıyor ve Malta’nın geleneksel tuz üretimiyle özdeşleşmiş noktalarından biri olarak biliniyor. Triton Çeşmesi ise Valletta’nın ana girişinde konumlanıyor ve adanın simgesel kamusal alanlarından biri olarak öne çıkıyor.

MaltaPost’un yayımladığı bu iki yeni pul, hem Malta’nın kültürel mirasını hem de adaların kendine özgü coğrafi ve tarihi özelliklerini vurguluyor. Pullar, MaltaPost’un resmi filateli internet sitesinde tanıtıldı ve detaylı bilgiye buradan ulaşılabiliyor.

The post Malta’nın 2026 posta pullarında Xwejni Tuzlaları ve Triton Çeşmesi yer aldı appeared first on Malta Haber.

San Anton Garden’da başlatılan restorasyon, bakım ve koruma çalışmaları Malta hükümeti tarafından 3 milyon eurodan fazla bir yatırımla yürütülüyor. Çalışmaların amacı, ülkenin en prestijli bahçelerinden birinin tarihi ve çevresel mirasını gelecek nesillere aktarmak ve ziyaretçilere güvenli, kaliteli bir deneyim sunmak olarak açıklandı.

Çevre Bakanı Miriam Dalli, Attard Yerel Konseyi ve Project Green ekibiyle birlikte yaptığı saha ziyaretinde, projenin Malta’nın tarihi ve çevresel değerlerinin korunmasına yönelik kararlılığın bir göstergesi olduğunu belirtti. Bakan Dalli, San Anton Bahçeleri’nin ülkenin en önemli açık alanlarından biri olduğunu, bu projeyle özgün özelliklerinin korunacağını ve her yıl binlerce ziyaretçiye kaliteli bir ortam sunulmaya devam edileceğini vurguladı.

Bahçelerin tarihi 17. yüzyıla, San Anton Sarayı çevresinde kurulduğu döneme kadar uzanıyor. Zamanla Malta’nın simge açık alanlarından biri haline gelen bahçeler, olgun ağaçları, süs bitkileri, anıtları ve tarihi mimari öğeleriyle biliniyor. Bugün ise hem dinlenme hem de kültürel ve doğal miras açısından ulusal öneme sahip bir alan olarak öne çıkıyor.

Project Green Tasarım Başkanı Benjamin Vassallo, bahçelerdeki bakım, restorasyon ve koruma çalışmalarının farklı aşamalarda yürütüleceğini açıkladı. Her aşamada belirli bir alan üzerinde çalışılırken, bahçenin diğer bölümlerinin halka açık kalacağı belirtildi. Her bölüm tamamlandıkça yeniden ziyarete açılacak ve bir sonraki aşamaya geçilecek.

Çalışmalar kapsamında mevcut taş döşemelerin tek tek incelenerek kaldırıldığı, iyi durumda olanların numaralandırılıp yeniden kullanılacağı ifade edildi. Bu yöntemle bahçenin tarihi özgünlüğünün korunması amaçlanıyor. Hükümet, projenin hassasiyetle ve en yüksek koruma standartlarına uygun şekilde yürütüldüğünü bildirdi.

Restorasyon süreci, alanın hassas yapısı ve birinci derece koruma statüsü nedeniyle kapsamlı bir teknik değerlendirme sonrasında planlandı. Böylece, San Anton Bahçeleri’nin tarihi ve mimari değeri güvence altına alınırken, ziyaretçilerin de çalışmalar süresince bahçeden faydalanmaya devam edebileceği aktarıldı.

The post San Anton Garden’da 3 Milyon Euroluk Restorasyon Başladı appeared first on Malta Haber.

Malta ile Osmanlı arasındaki ilişki, sandığımızdan çok daha derin bir iz bırakmış meğer; sadece kale duvarlarında, tarih kitaplarının sayfalarında değil, sıradan bir Maltalının günlük konuşmasında da.

1565 Büyük Kuşatması, Malta tarihinde öyle büyük bir kırılma yaratmış ki, halkın hafızasında kendi başına bir zaman birimine dönüşmüş. Bizim “Osmanlı zamanında” dediğimiz gibi, Maltalılar da bir şeyin ne kadar eski olduğunu anlatmak için hâlâ şöyle diyorlar:

Fi żmien it-Torok.

Yani: Türkler zamanında.

Bunu ilk okuduğumda içimden “dur, yanlış anladım herhalde” dedim. Sonra bir kere daha okudum. Sonra üçüncü kez. Fark ettim ki hiç yanlış anlamamışım; bu gerçekten de sıradan, günlük, hiç abartısız kullanılan bir kalıpmış.

Bir Maltalı için “çok eskiden” demek ile “Türkler zamanında” demek neredeyse eş anlamlı.

Düşünsenize: 1565’te Büyük Kuşatma yaşanmış, aradan dört buçuk asır geçmiş, ama o kuşatma halkın dilinde hâlâ zamanın kendisiyle özdeşleşmiş durumda. Bu ne demek biliyor musunuz?

Bu demek ki bir milletin hafızası bazen kitaplarda değil, gramerde saklanıyor.

Malta bunun en güzel ve en sessiz kanıtlarından biri. Kimse okula gidip “1565’i öğreneyim” demiyor; sadece dede ve nenelerinin “fi żmien it-Torok” dediğini duyarak büyüyor ve tarih ona kelimelerin arasından sızıyor.

Ama önemli bir farkla: bu ifade genellikle belirli bir yılı, belirli bir olayı işaret etmiyor. Daha çok, yaşlı bir Maltalının “çok eskiden, atalarımızın zamanında” derken kullandığı, bulanık ama derin bir zaman işareti bu.

Bu kalıbı ilk okuyup üzerine düşündüğümde babamı hatırladım. Hiç görmediğim dedemi anlatırken, bugün Karadağ’da kalan evlerini, toprak kaybıyla Anadolu’ya göçlerini anlatırken hep “Osmanlı zamanında…” diye başlardı.

Ya da çok kıymetli dostum Seyhan’ın bir şeyin ne kadar eski olduğunu anlatmak için “Nuh Nebi’den kalma” demesini hatırladım.

Aynı numara. Belirsiz, uzak, ama derin bir “çok eskiden” hissi.

Aynı işlevi görüyordu o cümleler: beni, tam olarak nerede olduğunu bilmediğim ama “çok eskiden” olduğunu bildiğim bir zamana götürüyordu. Meğer Akdeniz’in öbür ucunda, küçük bir adada, aynı dil oyunu hâlâ yaşıyormuş.

Yaşlı bir Maltalı bir hikâyeye başlarken de tam böyle bir kapı aralar:

Dan ġara fi żmien it-Torok…“Bu olay Türkler zamanında olmuş…”

Bu girişi duyunca dinleyici zaten bilir ki peşinden gelecek olan gerçek bir tarih değil; bir masal havası, bir “eskilerin dediğine göre” havası bu.

Çok köhne, eski moda bir şeyden söz ederken, Malta’da bugün bile bazı yaşlılar şöyle der:

“Dak minn żmien it-Torok.” “O, Türkler zamanından kalma.”

Eski püskü bir dolap, bir çekmecenin gıcırdayan menteşesi, artık çalışmayan bir radyo, modası geçmiş bir eşya… hepsi için gülümseyerek söylenebiliyor bu söz. Bizdeki “Nuh Nebi’den kalma” ya da “fi tarihinden kalma” gibi, aynı numara.

Sanırım beni en çok etkileyen de buydu.

Bir halkın adının, başka bir halkın dilinde zamanın kendisini anlatan bir ifadeye dönüşmesi…

Bu sadece tarih bilgisi değil.

Bu, hafızanın dile bıraktığı iz.

Tarih bazen kitaplarda kalıyor.

Yüzyıllar geçiyor; insanlar değişiyor, şehirler büyüyor, savaşlar unutuluyor.

Ama dil…

Dil çok daha inatçı.

Yine de bir ifade yaşamaya devam ediyor.

Belki de dillerin en güzel yanı bu.

Tarihin unuttuğu birçok şeyi sessizce taşımaya devam ediyorlar.

Bir kelime…

Bir deyim…

Bir şaka…

Ve bazen sadece iki kelime:

Fi żmien it-Torok.

Malta’daki Türk izlerini aramaya başlamamız için bundan daha güzel bir ilk durak olamazdı diye düşünüyorum.

Çünkü bazen en büyük izler taşların üzerinde değil, insanların fark etmeden kurduğu cümlelerin içinde saklı oluyor.

Malta, Osmanlı ile doğrudan ve yoğun temas kurmuş nadir Avrupa toplumlarından biri ve bu temasın izleri, sandığımızdan çok daha fazla yerde karşımıza çıkıyor: kelimelerde, deyimlerde, yer adlarında, halk hafızasının en ücra köşelerinde.

Biz “Lale Devri çocukları” olarak belki bu tür zaman kalıplarını unutmaya başladık. Kimse artık “Osmanlı zamanında” demiyor pek, ya da dediğinde bile bir nostalji şakası gibi söylüyor. Ama Malta’da hâlâ, bir masalın girişinde, bir şakanın içinde, “Türkler zamanı” yaşamaya devam ediyor.

The post Malta’daki Türk İzleri: Fi żmien it-Torok, “Türkler Zamanında” appeared first on Malta Haber.

Etkinlik, Avrupa Günü’nün barış, birlik ve iş birliği mesajını Malta’daki somut AB yatırımları üzerinden anlatmayı amaçlıyor. Katılımcılar, hem kırsal yolları ve sahil manzaralarını deneyimleyecek hem de Avrupa Birliği fonlarıyla restore edilen tarihî yapılara yakından bakma fırsatı bulacak.

Tur, 10 Mayıs Pazar günü saat 08.30’da Santa Luċija Football Ground otopark alanında başlayacak ve 11.30’da sona erecek. Katılım için temel bisiklet kullanma becerisi yeterli görülüyor. Organizasyon, grup sürüşü şeklinde yapılacağı için etkinlik güvenli ve sosyal bir rota olarak planlanıyor.

Yaklaşık 30 kilometrelik güzergâh Tarxien’in dar tarihî sokaklarından başlayacak. Rota daha sonra Żabbar’ın sakin kırsal yollarına, Marsaskala kıyı hattına, St Thomas Tower ve Mamo Tower’a, ardından Żejtun’daki St Nicholas Chapel’e uzanacak. Katılımcılar Delimara Lighthouse ve St Peter’s Pool gibi bilinen noktalardan geçtikten sonra Marsaxlokk ve Għaxaq üzerinden yeniden Santa Luċija’ya dönecek.

Turun öne çıkan duraklarından biri Marsaskala’daki St Thomas Tower olacak. 1614 yılında St John Şövalyeleri tarafından inşa edilen kule, Marsaskala Körfezi’nin savunmasında önemli rol oynamıştı. Yapı, Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu desteğiyle yürütülen 3,39 milyon euroluk restorasyon süreciyle yeniden canlandırıldı. Çalışmalar kapsamında taş işçiliği, su sistemleri ve erişilebilirlik unsurları yenilenirken, yapının korsanlık ve denizcilik tarihine odaklanan bir müze işlevi kazanması hedeflendi. (

Bir diğer durak olan Mamo Tower ise 1657’de Mamo ailesi tarafından inşa edilmiş, St Thomas Bay çevresindeki tarım topluluklarını korsan saldırılarına karşı korumak amacıyla kullanılan dikkat çekici bir savunma yapısı olarak biliniyor. On altı kenarlı ve St Andrew haçı formundaki mimarisiyle öne çıkan kule, son yıllarda AB destekli projeler ve LEADER programı kapsamında yapılan çalışmalarla restore edilerek kültürel miras alanı olarak ziyaretçilere açıldı.

The post Malta Tarih ve Kültürüne Bisiketli Yolculuk: ücretsiz Etkinlik Katilimlarinizi Bekliyor appeared first on Malta Haber.

Malta’nın Salina bölgesinde planlanan yeni bir konut projesi, arkeolojik mirasa zarar verebileceği gerekçesiyle çevre aktivistlerinin tepkisini çekti.

Flimkien għal Ambjent Aħjar (FAA) ve bölge sakinleri, Triq il-Barrakki tal-Melħ’te yer alan ve PA/00680/26 numaralı planlama başvurusuna itiraz etti. Richard Camilleri tarafından sunulan proje; boş bir arazide bodrum katlı garaj, bir maisonette ve üç daire inşasını kapsıyor.

FAA, alanda Roma dönemine ait katakomb girişleri, tarih öncesi araba izleri (cart ruts), taş ocakları ve diğer arkeolojik kalıntıların bulunduğunun resmi raporlarla doğrulandığını belirtti.

Kuruma göre, derin kazı gerektiren bodrum çalışmaları bu kalıntılara fiziksel zarar verebilir ve Roma katakomblarının yapısal bütünlüğünü tehlikeye atabilir.

Malta Anayasası ve Kültürel Miras Yasası kapsamında devletin tarihî mirası koruma yükümlülüğü bulunduğunu hatırlatan FAA, Planlama Otoritesi’ne başvurunun reddedilmesi çağrısında bulundu.

Salina sakinleri ise aynı bölgede daha önce yapılan benzer başvuruların arkeolojik bulgular nedeniyle reddedildiğini belirterek, yasanın tutarlı şekilde uygulanmasını talep etti.

Kaynak: Times of Malta

The post Çevrecilerden Planlama Otoritesi’ne Çağrı: Salina’daki Tarihî Kalıntılar Korunsun appeared first on Malta Haber.

Kuzey Makedonya Kitabeler Projesi kapsamında, bölgedeki Osmanlı dönemine ait 120 kitabe incelenerek Türkçe, Arnavutça, Makedonca ve İngilizce olmak üzere dört dile çevrildi. Proje, epigrafi, sanat tarihi ve kültürel miras alanlarını bir araya getiren disiplinler arası bir çalışma olarak dikkat çekiyor.

Projeye ilişkin değerlendirmelerde bulunan Uluslararası Balkan Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Lütfi Sunar, çalışmanın yalnızca bir çeviri faaliyeti olmadığını belirterek, bunun Balkanlar’daki ortak geçmişi görünür kılan bir “hafıza köprüsü” niteliği taşıdığını vurguladı. Sunar, Osmanlı döneminden kalan bu yazıtların tarihî yapıların sessiz tanıkları olduğunu ifade etti.

Projenin sahadaki çalışmaları sırasında, cami, han ve hamam duvarlarında yer alan ve zamanla silikleşen kitabeler titizlikle belgelendi. Bu metinlerin okunur hale getirilmesiyle, Balkan coğrafyasındaki Osmanlı izlerinin sadece mimari değil, yazılı kültürel miras açısından da kayıt altına alınması sağlandı.

Çalışmanın resmi başlangıcı, Üsküp’ün simge yapılarından biri olan Mustafa Paşa Camii’nde düzenlenen törenle yapıldı. Törene, Afrim Gaşi başta olmak üzere çok sayıda davetli katıldı. Etkinlik, daha sonra Çifte Hamam’da gerçekleştirilen panel ve sergiyle devam etti.

Panelde, projeye akademik katkı sunan isimler çalışmaların bilimsel ve kültürel boyutlarını ele aldı. Ayrıca, Kuzey Makedonya’daki Osmanlı kitabelerini bir araya getiren ve ülkenin kültürel envanterine önemli bir katkı sunan proje kitabı da tanıtıldı. Bu çalışma sayesinde, Balkanlar’daki Osmanlı mirası yalnızca taşlar üzerinde değil, kalıcı akademik kayıtlarda da korunmuş oldu.

The post Balkanlar’daki Osmanlı Kitabeleri Gün Yüzüne Çıkıyor: 120 Tarihî Metin Dört Dilde Kayda Alındı appeared first on Malta Haber.

Dışişleri Bakanlığı’nın yaptığı açıklamada, bu kayıtla birlikte Türkiye’nin UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listeleri’ndeki unsur sayısının 32’ye yükseldiği belirtildi. Türkiye, bu alanda en fazla kültürel unsura sahip ikinci ülke konumunu koruyor.

Antep işi nakışı, özellikle Gaziantep bölgesinde yüzyıllardır yaşatılan, ince işçiliği ve zarif desenleriyle bilinen geleneksel bir el sanatını temsil ediyor. Listeye dahil edilmesi, hem kültürel hafızanın korunması hem de Anadolu’nun el sanatları mirasının uluslararası görünürlüğünün artması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

The post Antep İşi Nakışı UNESCO Kültürel Miras Listesi’ne Alındı appeared first on Malta Haber.

St John’s Katedrali’nin duvar halıları temizlenip onarılarak orijinal renkler ve tasarımları ile eski ihtişamına kavuşturudu. Duvar halılarının çoğu 6,2X6,5 metre ölçülerinde olup 750 metrekarelik alanı ile bu seti dünyanın en büyük antika duvar halı seti yapmaktadır.

Karmaşık ve zorlu restorasyon sürecinde projeyi Belçika’daki Wit Royal üreticilerinden uzman ekip yaparken restorasyonun maliyetini ise bu UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan kültürel mirası tanıtmaya ve korumaya adamış olan St John’s Co-Cathedral Fondation üstlendi.

Bu kültürel miras restorasyonu tamamlanarak ziyarete açıldı.

Doi.gov.mt

The post Dünyanın en büyük antika duvar halı setinin restorasyonu tamamladı! appeared first on Malta Haber.

2 Ağustos 2022

Birkirkara Yerel Konseyi, 407 yaşında olan tarihi Wignacourt su kemerlerinin 6 metre yakınında yapımı planlanan bakım evi projesine itiraz etti.

Konsey, eski Albatross Hotelin yerine yapılacak olan bakım evi için, kazı çalışmasının yerin 4 kat altına inmesinden dolayı  tarihi Wignacourt su kemerlerinin  zarar göreceği uyarısını yaptı.

Bölgenin imar standartlarına göre bir yapının 13,5 metre yüksekliğe sahip olması gerekirken, bakım evlerindeki sınırın 22 metreye ulaştığına dikkat çeken yerel konsey bu  durumunun 1. Derece Tarihi Koruma statüsüne sahip tarihi su kemerlerinin ve bölgenin silüetini tamamen olumsuz etkileyeceğini vurguladı.

Bakım evinin çevredeki yapılara göre daha yüksek olmasına dikkat çeken Kültürel Miras Müfettişliği de otelin yıkılması hakkında bir itirazları olmadığını ancak kültürel mirasın söz konusu olduğunu belirterek projeye itiraz etmişti.

407 yıllık tarihi Wignacourt su kemeri, Dingli ve Rabat’taki kaynaklardan Valetta’ya su taşımak için Saint John Şövalyeleri tarafından yaptırılmış ve 1615’ten  20. yüzyıla kadar kullanımda kalmış, kültürel miras özelliğinden dolayı 1. sınıf anıt statüsündedir.

Times Of Malta

The post Birkirkara Yerel Konseyi bakım evi projesine itiraz etti appeared first on Malta Haber.

Malta kültürel mirasından sorumlu Heritage Malta, Borg in-Nadur’da bir kısmı toprak altında gömülü Tunç Çağı’ndan kalma köyün bulunduğu araziyi satın aldı.

Devlet tarafından bugüne kadar yapılmış en büyük arkeolojik değer kazanımı olarak görülen satın almanın toplam maliyeti 200 bin Euro oldu.

Tunç Çağı’ndan kalma köyün gömülü olduğu, yaklaşık 13 tümülüslük ölçüsünde arazinin satın alınmasıyla ilgili düzenlenen basın toplantısında konuşan Ulusal Miras Bakanı Owen Bonnici, satın almanın devlet tarafından şimdiye kadar en büyük arkeolojik değer alımı olduğunu belirtti.

Tümülüs nedir?

Tümülüs, bir mezar ya da mezarlık içeren, toprağın yığılarak oluştuduğu tepeciklere verilen addır ve tümülüsün üst toprak dolgusu 1.5 m, taş örgü katmanı 2.6 m, toprak dolgu 4.5-5 metre,  taban derinliği ise 8 ile 11.5 metre dolayındadır.

The Malta Independent

The post Tunç Çağı’ndan kalma köyün olduğu araziyi devlet satın aldı appeared first on Malta Haber.