Abela, turistik konaklamada kullanılan mülklerin sahiplerinin kötü yönetim veya sorumsuz davranışların sonuçlarını komşulara bırakmaması gerektiğini belirtti. Turizm sektörünün güçlü olmasını istediklerini, bunun konut topluluklarında yaşayanların yaşam kalitesine saygı gösterilmesiyle birlikte yürütülmesi gerektiğini söyledi.

Basbakan Abela, mülk sektöründeki ilerlemenin yalnızca yatırım ve gelişmeyle değil, binaların bakımı ve yönetim kalitesiyle de değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti. Sakinlerin evlerinde kendilerini güvende hissetmesinin de bu değerlendirmenin parçası olduğunu ifade etti.

Başbakan, inşaat standartlarını güçlendirme çabaları kapsamında Bina ve İnşaat Otoritesinin (BCA) kurulmasına ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatındaki reformlara da değindi.

The post Abela: Kısa dönemli kiralamalar sakinlerin yaşam kalitesini düşürmemeli appeared first on Malta Haber.

Malta’da ev sahibi olmak isteyenler, hükümetin çeşitli destek programlarına rağmen artan zorluklarla karşı karşıya. Ulusalist Parti lideri Alex Borg, pazar günü gerçekleştirilen uygun fiyatlı konut konulu toplantıda, konut almak isteyenlerin yaşadığı bürokratik ve ekonomik sıkıntıların altını çizdi.

Borg, konut piyasasındaki baskıların yalnızca genç çiftlerle sınırlı kalmadığını, tek başına yaşayanlar, boşanmış bireyler ve daha küçük eve geçmek isteyen yaşlıların da benzer sorunlar yaşadığını belirtti. “Büyümenin faydalarını herkesin hissedebilmesi için, kendi evini almak isteyenlere bu fırsatın sunulması gerekir,” dedi.

Toplantıda söz alan konut gölge bakanı Stanley Zammit, son bir yılda konut fiyatlarının yaklaşık %7 arttığını, buna karşılık hane gelirlerinin ortalama %4 yükseldiğini açıkladı. Zammit, gelir ile konut fiyatı arasındaki farkın giderek açılmasının ev sahibi olmayı daha da güçleştirdiğini vurguladı.

Borg, mevcut durumda alıcıların çözüm için yıllarca beklemeye tahammülü olmadığını belirterek, tapu işlemlerinde ve ilgili kurumlarda bürokrasinin azaltılması için etkili bir “tek durak noktası” oluşturulması çağrısında bulundu.

Etkinlikte ayrıca emlakçı ve Malta Geliştiriciler Derneği üyesi Andrew Bugeja, KSU Sosyal Politika Sorumlusu Julie Ann Camilleri, Kamra tal-Periti başkanı André Pizzuto ve aile avukatı Stephen Thake de görüşlerini paylaştı. Toplantı Andrew Camenzuli’nin moderatörlüğünde gerçekleşti.

The post Malta’da Ev Sahibi Olmak Her Zamankinden Daha Zor appeared first on Malta Haber.

Momentum partisi, 13 Ekim 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, ‘Property Speculation Tax’ adı verilen yeni bir vergi önerisini kamuoyuna sundu. Bu vergi, yalnızca ikinci ve daha fazla boş konuta sahip olan mülk sahiplerini hedef alıyor. Parti, bu adımın boş olan binlerce konutun tekrar piyasaya kazandırılmasını ve konut krizinin hafifletilmesini amaçladığını belirtti.

Öneriye göre, mülk sahibinin ana ikametgâhı ve bir ek boş konutu (örneğin yazlık) vergiden muaf tutulacak. Ayrıca, kayıtlı kiralık mülkler, ticari gayrimenkuller, ofisler, garajlar ve depolar da vergi kapsamı dışında bırakılacak. Ailelerin çocukları için gelecekte kullanılmak üzere inşa ettikleri konutlar da muafiyet kapsamında olacak.

Verginin, mülkün büyüklüğüne ve ne kadar süredir boş olduğuna göre kademeli olarak uygulanacağı, elektrik ve su sayaçlarındaki kullanım verilerinin dikkate alınacağı aktarıldı. Elde edilecek gelirin sosyal konut projelerine aktarılması öneriliyor.

Momentum, bu önlemin, yatırım amacıyla çok sayıda konut alıp piyasada tutanların caydırılmasını ve konut fiyatlarının dengelenmesini hedeflediğini açıkladı.

2027 yılı bütçesi, 26 Ekim 2026’da Malta Parlamentosu’nda sunulacak. Maliye Bakanı, yeni vergilerin gündeme gelebileceğini belirtirken, herhangi bir vergi türü veya ismi konusunda kesin bir açıklama yapılmadı.

Ayrıca, 1 Ocak 2027’den itibaren GRP/TRP programları kapsamında minimum yıllık verginin 15.000 €’dan 35.000 €’ya yükseleceği bildirildi.

The post Malta’da Boş Konutlara Yönelik Yeni Vergi Teklifi Gündemde appeared first on Malta Haber.

Konut Otoritesi tarafından yürütülen Konut Yardım Programı, Malta’da özel sektörden ev kiralayanlara, kira ödemelerini karşılamalarına yardımcı olmak amacıyla aylık sübvansiyonlar sunuyor. 17 Eylül 2026 itibarıyla, bu program kapsamında aileler için aylık yardım miktarı 500 ila 600 euro arasında değişiyor.

Programdan yararlanabilmek için kiracının, başvuru yaptığı konutu ana ikametgahı olarak kullanması ve kira sözleşmesinin Konut Otoritesi’ne kaydedilmiş olması gerekiyor. Ayrıca, yıllık geliri 34.900 euroyu aşmayan kiracılar, yılda en fazla 6.000 euroya kadar yardım alabiliyor.

Ağustos 2026’da yapılan düzenlemeyle, gelir eşiğini aşan kiracılar için iki yıllık bir geçiş süreci başlatıldı. Bu süreçte, ilk yıl boyunca önceki yardımın %50’si, ikinci yılda ise %25’i ödenmeye devam edecek. Bu uygulama, kiracıların ani bir gelir kaybı yaşamalarını önlemeyi amaçlıyor.

Konut Yardım Programı kapsamında, aile içi şiddet mağdurlarına da özel destekler sağlanıyor ve bu durumdaki kişilere ek yardımlar sunuluyor.

Malta’da son beş yılda kiraların %85 oranında artış göstermesi, konut yardımı programlarının önemini artıran bir diğer faktör olarak öne çıkıyor.

Konut Yardım Programı’na:
– Malta ve AB vatandaşları,
– mülteci statüsü ya da ikincil koruma (subsidiary protection) sahipleri
– Long-Term Residence izni olan üçüncü ülke vatandaşları başvurabiliyor.

Sadece çalışma izniyle Malta’da bulunan üçüncü ülke vatandaşları ise programdan yararlanamıyor. Başvuru için ayrıca Malta’da kesintisiz en az 18 ay ikamet etmiş olmak gerekiyor.

The post Malta’da Konut Yardım Programı: Kiracılara Aylık 600 Euro’ya Kadar Destek appeared first on Malta Haber.

Başbakan Robert Abela, yaklaşan 2027 bütçesiyle ilgili yaptığı açıklamada, sosyal yardım ve sağlık harcamalarının öncelikli olacağını vurguladı. Abela, bütçenin uluslararası kriz ortamına rağmen “pozitif bir sürpriz” içereceğini ifade etti. Maliye Bakanı Clyde Caruana’nın 30 Eylül’de açıkladığı ön bütçe belgesinde ise harcamalarda öncelik ve esneklik vurgusu öne çıkmıştı.

Abela, 1 Ocak’tan itibaren ebeveynler için gelir vergisinin yeniden düşeceğini, KDV ve sosyal güvenlik primlerinde ise değişiklik olmayacağını açıkladı. Emeklilik ödemeleri güçlendirilecek ve yaşam maliyeti artışı karşılanacak. Hükümetin seçim vaatlerinin ise beş yıl içinde önceliklere göre hayata geçirileceği belirtildi.

Başbakan, elektrik, su, gaz, benzin ve motorin fiyatlarının sabit kalacağına dair “kesin ve mutlak garanti” verdi. Caruana, bu yıl enerji ve temel ihtiyaçlar için 400 milyon avro sübvansiyon ayrıldığını, önümüzdeki yıl da benzer bir miktarın öngörüldüğünü açıkladı. Abela, Malta’nın AB içinde en düşük borç yüklerinden birine sahip olduğunu ve bütçe açığının %3’ün altında kalacağını söyledi.

Enflasyonun %2’ye gerilediğini belirten Abela, sübvansiyonların kaldırılmasının perakende fiyatlarını artıracağını ve hanehalkı harcamalarını azaltacağını savundu. Yardımların yalnızca hanelerle sınırlanmasının işletmelerin maliyetleri tüketicilere yansıtmasına yol açacağını belirtti.

Ücretsiz kreş, toplu taşıma, eğitim ve sağlık hizmetlerinin devam edeceği ve güçlendirileceği açıklandı. Sosyal ve sağlık harcamalarına bütçede önemli öncelik tanınacak.

Turizmde ise bu yıl turist sayısının dört milyonu aşması bekleniyor. Geçen yıl turizm harcamaları 3,9 milyar avroya ulaşırken, bu yılın ilk sekiz ayında 3 milyar avro seviyesine gelindi. Abela, turistlere yönelik olumsuz davranışların önlenmesi için cezalarda artış ve gerekirse sınır dışı uygulamalarının gündemde olduğunu söyledi.

Yabancı konukseverlik çalışanlarıyla ilgili olarak, hizmet kalitesinin eğitime bağlı olduğunu ve “skills pass” uygulamasını savundu. Trafik ve ulaşımda ise yeni yol projeleri ve feribot seferlerinin artırılması planlanıyor. Kitle ulaşımı için ise fizibilite ve teknik çalışmaların sürdüğü belirtildi.

Elektrik kesintileriyle ilgili olarak, son kesintinin test sırasında yapılan bir insan hatasından kaynaklandığını ve herhangi bir cezai işlem uygulanmayacağını açıkladı. İkinci elektrik ara bağlantısının gelecek yılın ilk çeyreğinde devreye alınması ve Gozo için iki yeni kablo planı gündemde.

Sağlık yatırımlarında, Mater Dei Hastanesi’ne 120 milyon avroluk yatırım, 135 yataklı yeni psikiyatri hastanesi ve acil servis kapasitesinin iki katına çıkarılması öngörülüyor. Akut psikolojik rahatsızlık sonrası çalışamayanlara iki yıla kadar sosyal güvenlik primi desteği sağlanacak.

Konut konusunda ise artan arsa, malzeme ve işçilik maliyetlerinin fiyatları yükselttiği, ilk kez ev alacaklara destek ve sermaye paylaşımı programlarının genişletildiği belirtildi. Abela, önümüzdeki iki yıl içinde ekonomide ve iş gücü piyasasında liderlik, enerji desteğinin sürmesi ve elektrik altyapısının güçlendirilmesini hedef gösterdi.

The post Abela: 2027 Bütçesi Sosyal Harcamalarda Artış ve Sürprizler Getirecek appeared first on Malta Haber.

Malta’da son yıllarda hızla artan nüfus ve kentleşme baskısı, toplumsal bir tepkiye dönüştü. 31 Ağustos 2026’da Estelle Camilleri tarafından başlatılan 13 numaralı dilekçe, kısa sürede binin üzerinde imza topladı. Dilekçe, “Yaşam Standartlarının, Yeşil Alanların ve Altyapı Kapasitesinin Aşırı Yapılaşmaya Karşı Korunması” başlığını taşıyor ve 1 Kasım 2026’ya kadar imzaya açık kalacak.

Dilekçede, Malta halkının kontrolsüz nüfus artışı ve sürdürülebilir olmayan kentleşme nedeniyle ciddi bir yaşam kalitesi kaybı yaşadığı belirtiliyor. Özellikle geleneksel evlerin ve tarihi bölgelerin (UCA) yıkılarak yerine yüksek apartman bloklarının inşa edilmesi, destekçiler tarafından kimlik kaybı ve toplumsal huzursuzluk sebebi olarak gösteriliyor.

Doğal alanların tahrip edilmesi ve yeşil alanların azalması, dilekçede öne çıkan diğer şikayetler arasında. Yaz aylarında elektrik şebekesinin aşırı yüklenmesiyle yaşanan kesintiler, kanalizasyon kaynaklı kirlilik ve trafik sıkışıklığı da halkın günlük yaşamını zorlaştırıyor.

Sağlık alanında ise Mater Dei Hastanesi’nin acil servisinde bekleme sürelerinin 6 saati aştığı, uzman doktor randevularının ise aylarca hatta yıllarca geciktiği ifade ediliyor. Bu durum, altyapının mevcut nüfus artışına ayak uyduramadığını gösteriyor.

Ekonomik açıdan bakıldığında, kira ve ev fiyatlarının hızla yükseldiği, ancak maaşların bu artışa yetişemediği vurgulanıyor. Sınırsız düşük ücretli işçi alımının ise yerel maaşları baskıladığı ve nüfus yoğunluğunu artırdığı öne sürülüyor.

Kampanya, Malta’da sürdürülebilir kentleşme, yaşam kalitesi ve çevre koruması taleplerini Meclis gündemine taşımayı hedefliyor. Dilekçe, 1 Kasım 2026’ya kadar imzaya açık kalacak.

The post Hızlı nüfus artışı ve yapılaşmaya karşı Meclis’e dilekçe verildi appeared first on Malta Haber.

Sonra ilk elektrik faturası geliyor.

Ev sahibinden depozito tartışması çıkıyor.

İnternet aboneliğini kapatmak istediğinizde sözleşmenin daha 18 ayı olduğunu öğreniyorsunuz.

Ya da iş değiştirdiniz ama oturum kartınızın üzerinde eski işvereniniz yazmaya devam ediyor.

Malta’da yeni yaşayan yabancıların yaptığı bazı hataların ortak özelliği şu: Yaparken küçük görünüyorlar, düzeltirken para ve zaman kaybettiriyorlar.

Üstelik bunların önemli bir bölümü Malta’da uzun süredir yaşayanların bile birbirine yanlış anlattığı konular.

İşte Malta’daki ilk aylarınızda özellikle dikkat etmeniz gereken 10 nokta.

1. Evi teslim alırken inventory hazırlamamak

Malta’da kiralık bir eve girerken yalnızca kontratı imzalayıp anahtarı almak yetmiyor.

Özellikle eşyalı evlerde inventory, yani evde bulunan eşyaların ve mülkün durumunun kaydı son derece önemli.

Hatta bu yalnızca iyi bir fikir değil. Housing Authority’nin güncel kira düzeninde konut kira sözleşmesinin içermesi gereken bilgiler arasında mülkün, mobilyaların ve ev sahibinin sağladığı ev aletlerinin durumunu gösteren inventory listesi de bulunuyor. 2024’te yapılan değişiklikle inventory’nin fotoğraflarla hazırlanmasına da izin verildi.

Bu yüzden eve girdiğiniz gün duvardaki lekeyi, kırık dolap kulpunu, çizilmiş masayı, çalışmayan klimayı veya hasarlı kanepeyi “ev sahibi zaten biliyor” diyerek geçmeyin.

Fotoğrafını çekin.

Mümkünse tarihli olarak saklayın ve inventory’ye ekleyin.

Çünkü bir yıl sonra evden çıkarken o çizik için “Bu siz taşındıktan sonra oldu” denildiğinde hafızanızdan daha işe yarar bir şeyiniz olur.

2. Depozitoyu verdiğinize dair kanıt bırakmamak

Malta’da kira depozitosunun miktarı sözleşmede açıkça belirtilmeli.

Housing Authority, depozito alınmasını zorunlu kılmıyor; fakat depozito alınmışsa miktarının kira sözleşmesinde ve kayıt sırasında belirtilmesini istiyor. Hiç depozito alınmamışsa da bu miktar sıfır olarak gösteriliyor.

Dolayısıyla €1.000 veya €2.000’yu elden verip “Tamamdır” demek iyi fikir değil.

Banka transferi yaptıysanız açıklamasını saklayın. Nakit verdiyseniz makbuz isteyin. Kontratta depozitonun miktarını kontrol edin.

Bir de evden çıkarken anahtar teslimini ve evin son durumunu belgelemek faydalı.

Malta’da kiracı–ev sahibi anlaşmazlığının en tatsız cümlelerinden biri “Ben o parayı sana vermiştim” olabilir.

Birkaç saniyelik banka dekontu bunu aylar süren tartışmadan daha hızlı çözer.

3. Kira kontratının Housing Authority’ye kaydedilip kaydedilmediğini kontrol etmemek

Malta’da ana ikamet amacıyla yapılan özel konut kira sözleşmelerinin Housing Authority’ye kaydedilmesi gerekiyor.

Güncel kurala göre bunu normalde ev sahibi, kira başlangıcından itibaren 30 gün içinde yapmak zorunda. Ev sahibi kayıt yaptırmazsa kiracının da sözleşmeyi kaydettirme imkânı bulunuyor.

Bu yalnızca formalite değil.

Kayıtlı kontrat başka Malta işlemlerinde de karşınıza çıkabiliyor. Örneğin non-EU vatandaşlarının adres değişikliğinde Identità, kira sözleşmesinin yanı sıra Housing Authority’nin kira kaydına ilişkin onayını da talep ediyor.

Yani “Kontrat elimde, daha ne olacak?” demeden önce kontratın gerçekten kayıtlı olduğunu kontrol etmekte fayda var.

4. Elektrik faturasında kaç kişinin kayıtlı olduğuna hiç bakmamak

Malta’da elektrik ve su faturasını elinize aldığınızda sağ üst köşede küçük ama önemli bir bilgi bulunuyor:

Number of Persons.

ARMS’a göre evde yaşayan kişi sayısı, faturada uygulanan tarifeleri ve eco-reduction hesabını etkiliyor. Birden fazla kişinin yaşadığı konutlarda tüketim eşikleri kayıtlı kişi sayısına göre değerlendiriliyor.

Dolayısıyla evde üç kişi yaşarken faturada bir kişi görünmesi önemsiz bir bürokratik ayrıntı değil.

ARMS, yanlış kişi sayısının güncellenmesi için başvuru yapılabileceğini belirtiyor. Yeni elektrik/su hizmeti başvurusunda kişiler kaydedilmemişse daha sonra Form H üzerinden de bildirim yapılabiliyor.

Daha kritik nokta şu: ARMS, daha önce değişiklik bildirilmemişse geçmişte yanlış kişi sayısıyla düzenlenen faturaların tamamını geriye dönük olarak düzeltmek yerine, sübvansiyonun genel olarak güncellemeden sonraki faturalara uygulanacağını belirtiyor.

O yüzden ilk faturayı aldığınızda yalnız toplam tutara değil, Number of Persons bölümüne de bakın.

5. Single Permit’i “Malta’da çalışma iznim var” diye düşünüp istediğiniz işe geçebileceğinizi sanmak

Bu özellikle Türkiye gibi AB dışındaki ülkelerden Malta’ya Single Permit ile gelenler için kritik.

Single Permit yalnızca kişinin kendisine bağlı genel bir çalışma izni değil.

Identità’nın güncel açıklamasına göre permit, üzerinde belirtilen işveren ve pozisyona özgü. İşveren veya pozisyon değiştiğinde uygun başvuru sürecinin yürütülmesi gerekiyor.

Hatta Identità, işveren veya pozisyon değişikliğinin bildirilmemesinin residence permit’in iptaline yol açabileceğini açıkça belirtiyor.

İşten ayrıldıktan sonra yeni işveren için de süreyi “sonra hallederiz” diye bırakmamak gerekiyor. Güncel kurallarda Change of Employer başvuruları için belirli zaman pencereleri bulunuyor.

Kısacası yeni iş sözleşmesini imzalamadan önce yalnız maaşı değil, permit sürecini de konuşun.

6. Ev değiştirip Identità’ya adres değişikliğini bildirmemek

Taşındınız.

Anahtarı teslim ettiniz.

Yeni eve geçtiniz.

Bitti mi?

Single Permit sahibi non-EU vatandaşları açısından hayır.

Identità, adres değişikliğinin bildirilmesini zorunlu tutuyor. Güncel süreçte Single Work Permit sahipleri değişikliği online portal üzerinden bildirebiliyor; yeni kira sözleşmesi ve ilgili belgeler de talep ediliyor. Adres değişikliği işlemi için €50 ücret bulunuyor.

Daha önemlisi, Identità adres değişikliğinin bildirilmemesinin residence permit’in iptaline kadar gidebileceğini belirtiyor.

“Nasıl olsa kartın süresi dolunca yeni adresi yazarım” bu nedenle iyi bir strateji değil.

7. Telefon ve internet sözleşmesini fiyatına bakıp imzalamak

Aylık €25.

Gayet iyi.

Ama küçük yazıda 24 aylık minimum sözleşme süresi olabilir.

Malta Communications Authority, belirli süreli telekom sözleşmelerinin erken sonlandırılması halinde early termination fee uygulanabileceğini açıkça belirtiyor. Minimum sözleşme süresi, fesih prosedürü ve olası cezalar sözleşmede yer almalı.

Malta’dan ayrılırsanız veya başka eve taşınırsanız “Artık kullanmıyorum” demek sözleşmeyi otomatik olarak ortadan kaldırmıyor.

Hizmeti kapatırken sağlayıcının fesih prosedürünü takip etmek, ödenmemiş faturaları kapatmak ve modem/router gibi ekipmanı geri vermek gerekebiliyor. Bildirim süresi uygulanıyorsa bu süre bir ayı geçemiyor ancak o dönemde faturalandırma devam edebiliyor.

İmzalamadan önce üç şeyi sorun:

Minimum süre ne kadar?

Erken çıkarsam ne öderim?

Malta’dan taşınırsam prosedür ne?

€5 daha ucuz paket bazen en ucuz paket olmayabiliyor.

8. Malta’daki park çizgilerini ve tabelaları “nasıl olsa öğrenirim” diye ertelemek

Malta’da araba kullanmaya başladıysanız ilk haftalarda yalnız soldan trafiğe alışmanız gerekmiyor.

Park kurallarını da öğrenmeniz gerekiyor.

Transport Malta’nın Highway Code’una göre resident-only alanlara yetkiniz olmadan park etmek yasak. Controlled Parking Zone’larda ise giriş tabelalarında belirtilen saat ve koşullar geçerli. Kavşak, giriş, engelli erişimi ve belirli yol işaretlerinin bulunduğu alanlarda da ayrı kısıtlamalar var.

Valletta ise ayrıca Controlled Vehicular Access (CVA) sistemine sahip. Kameralar aracın bölgeye giriş ve çıkışını kaydediyor ve koşullara göre ücret hesaplanıyor.

Dolayısıyla “diğer arabalar durmuş, ben de durayım” Malta’da güvenilir bir park yöntemi değil.

Önce tabelaya bakın.

Sonra çizgiye.

Sonra tekrar tabelaya.

9. Yabancı ehliyetinizi Malta’da süresiz kullanabileceğinizi düşünmek

Bu da özellikle AB dışından gelenlerin dikkat etmesi gereken noktalardan.

Transport Malta’nın güncel kuralına göre Malta ve AB dışındaki bir ülkeden verilmiş geçerli ehliyete sahip kişiler Malta’da son giriş tarihinden itibaren en fazla 12 ay araç kullanabiliyor.

Ehliyet değiştirme hakkı ise ehliyetin verildiği ülkeye göre değişiyor.

Bu nedenle Türkiye’den veya başka bir non-EU ülkeden geldiyseniz “Ehliyetim 2030’a kadar geçerli, Malta’da da 2030’a kadar kullanırım” şeklinde düşünmeyin.

Malta’daki kullanım hakkınızı ayrıca kontrol edin.

International Driving Permit’in de ehliyetle aynı şey olmadığını Transport Malta özellikle belirtiyor.

10. “Malta’da yaşıyorum, sağlık sistemi zaten ücretsizdir” diye düşünmek

Malta’da devlet sağlık sistemine erişim konusu yalnızca ülkede ikamet etmekle açıklanabilecek kadar basit değil.

Kişinin statüsü, sosyal güvenlik kapsamı ve bazı durumlarda geldiği ülke veya çalışma biçimi hangi haklardan yararlanabileceğini etkileyebiliyor.

Örneğin Malta’nın EHIC sisteminde kart, Malta’da ordinarily resident olup ulusal Social Security mevzuatı kapsamında bulunan kişiler dahil belirli gruplara veriliyor. EHIC ise özel sağlık sigortasının yerine geçen genel bir sigorta değil; geçici EEA/İsviçre ziyaretlerinde tıbben gerekli devlet sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştırıyor.

Third-country national çalışanlar için de sosyal güvenlik ve sağlık kapsamına ilişkin özel kurallar ve bazı istisnalar bulunuyor.

Bu nedenle Malta’ya yeni geldiğinizde “Bir şey olursa Mater Dei’ye giderim” seviyesinde bırakmak yerine, hangi kamu sağlık hizmetlerine hangi statüyle hak kazandığınızı ve özel sigortanızın neleri kapsadığını baştan kontrol etmek daha güvenli.

Asıl pahalı hata: “Sonra bakarım”

Bu listenin tamamında aslında aynı cümle dönüp duruyor.

“Sonra hallederim.”

Kontratı sonra okurum.

ARMS’ı sonra düzeltirim.

Adres değişikliğini sonra bildiririm.

Permit işini yeni işe başlayınca çözerim.

İnternet sözleşmesinin detaylarına sonra bakarım.

Malta küçük bir ülke ve günlük hayat ilk bakışta oldukça rahat görünüyor. Fakat kira, çalışma izni, utilities, sağlık ve araç işlemlerinin her birinin kendi sistemi var.

İlk birkaç haftada yarım saat ayırıp bir belgeyi kontrol etmek bazen aylar sonra ödenecek yüzlerce eurodan, kaybedilecek bir depozitodan veya çok daha yorucu bir bürokratik süreçten kurtarabilir.

Malta’daki ilk aylarınız için belki de en kullanışlı kural bu:

Bir şey imzalamadan önce okuyun. Bir şey ödediğinizde kanıtını saklayın. Bir şey değiştiğinde ilgili kuruma bildirin.

The post Malta’ya yeni taşındıysanız paranıza mal olabilecek 10 hata appeared first on Malta Haber.

Malta’da Perakende Fiyat Endeksi (RPI) ile ölçülen yıllık enflasyon, Ağustos 2026’da yüzde 2,6 olarak kaydedildi. Ulusal İstatistik Ofisi (NSO) verilerine göre temmuzda yüzde 2,7 olan oran, ağustosta hafif bir düşüş gösterdi.

Ağustos ayında Malta’da yıllık enflasyon oranı yüzde 2,6’ya geriledi. Temmuzda bu oran yüzde 2,7 seviyesindeydi. 12 aylık hareketli ortalama da yüzde 2,6 olarak açıklandı.

Enflasyonun en yüksek hissedildiği grup konut oldu. Konut grubunda fiyatlar yıllık bazda yüzde 6,8 arttı. Bu artışın içinde bakım malzemeleri yüzde 8, bakım hizmetleri yüzde 6,7, kiralar ise yüzde 3,5 oranında yükseldi. Mobilya ve ev eşyası fiyatlarında da yüzde 3,2’lik bir artış izlendi.

Giyim ve ayakkabı grubunda ise fiyatlar yüzde 0,2 geriledi. Su, elektrik, gaz ve yakıt fiyatlarında ise herhangi bir değişiklik yaşanmadı.

Enflasyona en büyük katkıyı gıda grubu yaptı ve genel orana 0,55 puanlık bir artı yönde etki sağladı. Konut grubu 0,54 puan, ulaşım ve iletişim ise 0,34 puan katkı verdi.

NSO’nun değerlendirmesine göre, enflasyondaki artışın başlıca nedenleri arasında paket servis yemekler, fayans ve kara ulaşımı fiyatlarındaki yükseliş öne çıktı. Enflasyonu aşağı çeken tek grup ise giyim ve ayakkabı oldu ve bu grup genel orana -0,01 puanlık bir etki yaptı.

Malta’da fiyat değişimlerinin grup bazında dağılımı şu şekilde oldu: Konut yüzde 6,8 artarken, mobilya ve ev eşyası yüzde 3,2 yükseldi. Su, elektrik, gaz ve yakıtta değişim olmadı. Giyim ve ayakkabı ise yüzde 0,2 geriledi. Genel enflasyon ise yüzde 2,6 olarak kaydedildi.

The post Malta’da enflasyon ağustosta %2,6’ya geriledi appeared first on Malta Haber.

Malta’da ev alım sürecinde genellikle architect raporu, ruhsatlar, sözleşmeler, nem ve çatlaklar gibi başlıklar kontrol listesinde yer alıyor. Ancak termitler, tahta kurtları ve diğer zararlılar çoğu zaman göz ardı edilen bir başka risk oluşturuyor.

Malta’da pest infestation yani zararlı istilası, yalnızca teorik bir ihtimal değil. Environmental Health Directorate, konutlardaki pest infestation vakalarını çevre sağlığı kapsamında değerlendiriyor ve bu konuda şikâyetleri kabul ediyor. Ayrıca, ülkede pest management şirketleri için resmî bir sertifikasyon sistemi bulunuyor.

Ev satın alırken pest inspection yaptırmak yasal olarak zorunlu değil. Bu nedenle asıl soru, “Zorunlu mu?” değil, “Satın alınacak evin özellikleri göz önüne alındığında gerekli mi?” olmalı. Özellikle eski bir townhouse, house of character ya da ahşap kirişleri ve doğramaları olan bir evde, yüzeyde görünmeyen bir pest problemi olasılığı daha yüksek.

Malta’nın geleneksel evleri büyük ölçüde taştan yapılsa da, eski kapılar, ahşap pencereler, balkonlar, merdivenler, mobilyalar ve özellikle çatıdaki ahşap kirişler zararlılar için riskli alanlar arasında sayılıyor. University of Malta’nın yapı kusurlarına ilişkin çalışmalarında da nem ve yoğuşma gibi sorunların yaygın olduğu belirtiliyor. Nem, bazı pest problemleri için elverişli koşullar yaratabiliyor.

Profesyonel bir pest inspection, yalnızca “böcek var mı?” diye yapılan hızlı bir kontrol değil. Malta’daki pest management şirketlerinin açıkladığı süreçlerde, evin potansiyel risk bölgeleri detaylı şekilde inceleniyor. Özellikle ahşap elemanlarda olağan dışı bozulmalar, küçük delikler, nemli ve kapalı alanlar, kapı ve pencere doğramaları, ahşap kirişler ve daha önce pest treatment yapılmış izler değerlendiriliyor. Ancak her delik veya hasar aktif bir istilaya işaret etmeyebilir; bunun için uzman değerlendirmesi gerekiyor.

Ev alımında yapılan architect survey ile pest inspection aynı şey değil. Mimar veya yapı uzmanı genel durumu ve yapısal kusurları tespit edebilir, fakat aktif bir zararlı istilasının varlığı ayrı bir uzmanlık gerektiriyor. Survey sırasında şüpheli ahşap hasarına rastlanırsa, satış tamamlanmadan önce specialist değerlendirme yaptırmak daha anlamlı olabilir.

Her yeni apartman dairesi için pest inspection yaptırmak gerekmeyebilir. Ancak eski, uzun süre boş kalmış, ciddi nem problemi olan veya teknik incelemede şüpheli böcek hasarı görülen mülklerde bu tür bir kontrol daha anlamlıdır. Malta’nın eski townhouse ve house of character’larında, bazen en pahalı sürpriz taşın değil, taş arasındaki eski ahşabın içinden çıkabiliyor.

Ev alım sürecinde promise of sale yani konvenju aşaması kritik öneme sahip. Housing Authority’nin rehberliğinde de belirtildiği gibi, satın alınacak evde şüpheli bir durum varsa, bunu final deed’den önce netleştirmek gerekiyor. Teknik incelemelere ilişkin şartlar ise her satışın koşullarına göre değişiyor.

Malta’da pest management şirketleri için SM EN 16636 standardına dayanan bir sertifikasyon sistemi var. Malta Competition and Consumer Affairs Authority’ye göre bu sistem, hizmetlerin belirli standartlara uygunluğunu sağlıyor. Şirket seçerken yalnızca fiyatı değil, hangi standarda göre çalıştığını ve yazılı rapor verip vermediğini sormak önemli.

Sonuç olarak, Malta’da ev satın alan herkesin mutlaka pest inspection yaptırması gerekmiyor. Ancak eski, ahşap unsurları fazla, nem problemi bulunan veya ilk teknik incelemede şüpheli hasar görülen mülklerde, büyük bir yatırım öncesi specialist inspection yaptırmak makul bir karar olabilir. Çünkü bazen asıl pahalı sürprizler, duvarın ya da kirişin arkasında gizli kalabiliyor.

The post Malta’da Ev Satın Alırken Pest Inspection Zorunlu mu? appeared first on Malta Haber.

Malta’da birçok kiracı, evde yaşayan kişi sayısının elektrik ve su hesabına doğru şekilde kaydedilmesinin faturalara etkisini bilmiyor. ARMS tarafından sunulan Form H – Declaration of Number of Residents, evdeki kişi sayısında bir değişiklik olduğunda doldurulabiliyor. Bu form sayesinde, hanedeki kişi sayısı resmî olarak güncelleniyor ve elektrik ile su faturalarında uygulanan indirimler buna göre hesaplanıyor.

Elektrik faturasında eco-reduction adı verilen bir sistem bulunuyor. Bu sistemde, kişi başına düşen yıllık tüketime göre tüketimin yüzde 25’ine kadar indirim uygulanabiliyor. Su tüketiminde ise sübvansiyon miktarı, yine kayıtlardaki kişi sayısına göre belirleniyor. Ancak bir kişinin yalnızca tek bir elektrik-su hesabında kayıtlı olabileceği unutulmamalı.

Başvuru sırasında, 16 yaş üzerindeki kişilerin Malta kimlik kartı veya oturum izni (residence permit) fotokopileri isteniyor. Özellikle evde eski kiracı çıktıysa, yeni biri taşındıysa veya aileye yeni bir birey katıldıysa, bu değişikliklerin Form H ile güncellenmesi gerekiyor. Kayıt güncellenmediğinde, faturada olması gerekenden daha az kişi görünebilir ve bu da indirimlerin eksik uygulanmasına yol açabilir.

Malta’da kirada oturanların, elektrik ve su hesabında kaç kişi kayıtlı olduğunu kontrol etmeleri öneriliyor. Form H ile yapılan başvurunun ardından, faturadaki indirimler ve sübvansiyonlar otomatik olarak güncelleniyor. Ancak fatura tutarındaki değişim, tüketim miktarına ve hanedeki güncel kayıtlı kişi sayısına bağlı olarak değişiklik gösterebilir.

The post Malta’da Form H ile elektrik ve su faturasında tasarruf imkânı appeared first on Malta Haber.