Eurostat verilerine göre üretken yapay zekâ araçlarının eğitimde en yaygın kullanıldığı AB ülkeleri arasında İsveç yüzde 21 ile ilk sırada yer aldı. Malta yüzde 20,2 ile ikinci, Danimarka ise yüzde 17,9 ile üçüncü sırada bulunuyor.

Üretken yapay zekâ araçları; metin, görsel, kod, ses veya video gibi içerikler üretebilen ChatGPT, Copilot, Gemini, LLaMA, Midjourney ve DALL-E benzeri sistemleri kapsıyor. Eurostat’ın 2025 anketinde bireylere bu araçları son üç ay içinde kullanıp kullanmadıkları ve kullanım amaçları soruldu. Kullanım amaçları arasında özel kullanım, iş amaçlı kullanım ve okul ya da üniversite gibi örgün eğitim yer aldı.

Genel kullanımda da Malta AB’nin önde gelen ülkeleri arasında. Eurostat’a göre 2025’te üretken yapay zekâ araçlarının bireyler tarafından en yaygın kullanıldığı ülkeler Danimarka, Estonya ve Malta oldu. Malta’da 16-74 yaş arası bireylerin yüzde 46,5’i bu araçları son üç ay içinde kullandığını bildirdi.

Veriler, gençlerin yapay zekâ kullanımında belirgin biçimde öne çıktığını da gösteriyor. Eurostat’a göre AB’de 16-24 yaş grubundaki gençlerin yüzde 63,8’i 2025’te üretken yapay zekâ araçları kullandı. Bu oran, genel nüfus ortalamasının neredeyse iki katına denk geliyor.

Malta’nın eğitimde yapay zekâ kullanımında AB’nin ön sıralarında yer alması, adadaki öğrenciler, aileler ve eğitim kurumları için doğrudan önem taşıyor. Malta’da yaşayan Türk aileler açısından bu tablo, çocukların okul ve üniversite hayatında yapay zekâ araçlarıyla daha erken karşılaşacağı anlamına geliyor.

Bu gelişme yalnızca teknolojik bir alışkanlık meselesi değil. Eğitimde yapay zekâ kullanımının artması; ödev, araştırma, dil öğrenimi, akademik dürüstlük ve dijital beceri eşitsizliği gibi başlıkları da beraberinde getiriyor. Bu nedenle öğrencilerin bu araçları nasıl, hangi sınırlar içinde ve ne kadar bilinçli kullandığı giderek daha önemli hale geliyor.

Malta’daki bazı eğitim kurumları da bu alanda rehberler yayımlamaya başladı. Örneğin Malta Üniversitesi’nde farklı fakülteler, üretken yapay zekânın sorumlu kullanımı ve akademik değerlendirmelerde nasıl ele alınacağına ilişkin yönergeler hazırlıyor.

Eurostat verileri, Malta’nın yapay zekâya hızlı adapte olan ülkelerden biri olduğunu gösterirken, asıl tartışma bundan sonra bu kullanımın nasıl yönetileceği üzerinde yoğunlaşacak. Eğitimde fırsat eşitliği, dijital okuryazarlık ve akademik etik, Malta’daki öğrenciler ve aileler için önümüzdeki dönemin en önemli başlıkları arasında yer alacak.

The post Malta, Eğitimde Üretken Yapay Zekâ Kullanımında AB İkincisi appeared first on Malta Haber.

En pahalı ülkeler Doğu Avrupa’da yoğunlaştı

Avrupa genelinde en yüksek elektrik fiyatları şu ülkelerde kaydedildi:

• Romanya: 49.52 PPS / 100 kWh

• Çekya: 38.65 PPS

• Polonya: 37.15 PPS

Bu ülkelerdeki yüksek maliyetler, özellikle gelir seviyesine göre enerji yükünün arttığını gösteriyor. PPS bazlı hesaplama, ülkelerin alım gücünü dikkate aldığı için gerçek yaşam maliyetini daha net yansıtıyor.

Malta en düşük fiyatlı ülkelerden biri

Elektriğin en ucuz olduğu ülkeler ise şöyle sıralandı:

• Malta: 14.09 PPS / 100 kWh

• Macaristan: 15.10 PPS

• Finlandiya: 18.77 PPS

Malta, bu verilerle AB içinde elektrik fiyatlarının en düşük olduğu ülke konumunu korudu.

Malta’da yaşayan Türkler için bu tablo, yaşam maliyetlerinin önemli bir kalemi olan enerji giderlerinde göreli bir avantaj anlamına geliyor. Özellikle kira fiyatlarının yüksek olduğu bir piyasada, elektrik gibi temel giderlerin düşük kalması hane bütçesi açısından dengeleyici bir unsur oluşturuyor.

Öte yandan uzmanlar, düşük fiyatların büyük ölçüde devlet sübvansiyonlarıyla sağlandığına dikkat çekiyor. Bu durum, enerji politikalarında olası değişikliklerin gelecekte faturalar üzerinde etkili olabileceği anlamına geliyor.

Sonuç olarak Malta, bugün için enerji maliyetlerinde avantajlı görünse de, bu dengenin sürdürülebilirliği Avrupa genelindeki enerji politikalarına ve piyasa koşullarına bağlı olacak.

The post AB’de Elektrik Fiyatları: Malta En Ucuz Ülkeler Arasında appeared first on Malta Haber.

Resmî verilere göre işsiz sayısındaki bu artış, özellikle belirli sektörlerdeki yavaşlama ve iş gücü talebindeki dalgalanmayla ilişkilendiriliyor. Malta ekonomisi son yıllarda turizm, inşaat ve hizmet sektörleriyle büyümesini sürdürse de, küresel ekonomik belirsizlikler ve maliyet artışları iş piyasasında daha kırılgan bir yapı oluşturmuş durumda.

Özellikle geçici işlerde çalışanlar ve düşük vasıflı iş gücü bu tür dalgalanmalardan daha hızlı etkileniyor. Bunun yanında, dijitalleşme ve otomasyonun bazı iş kollarında dönüşüm yaratması da iş gücü piyasasını yeniden şekillendiriyor.

Malta’da çalışan yabancı nüfus, özellikle de üçüncü ülke vatandaşları (TCN) açısından bu veri daha da önemli. İş gücü piyasasındaki en küçük değişim bile oturum ve çalışma izni süreçlerini doğrudan etkileyebiliyor. İşini kaybeden bir çalışanın kısa sürede yeni bir iş bulamaması, ülkede kalma hakkını da riske atabiliyor.

Uzmanlara göre bu artış henüz alarm verici seviyede değil; ancak trendin devam etmesi durumunda hükümetin istihdam politikalarında yeni adımlar atması gerekebilir. Özellikle eğitim, yeniden beceri kazandırma (reskilling) ve iş gücü planlaması önümüzdeki dönemde daha kritik hale gelecek.

Malta’daki Türkler, öğrenciler ve yeni iş arayanlar için bu tablo, rekabetin artabileceğine ve iş başvurularında daha dikkatli bir strateji izlenmesi gerektiğine işaret ediyor.

The post Malta’da İşsizlik Artış Gösterdi: Bir Yılda 230 Kişi Daha İşsiz appeared first on Malta Haber.

Program kapsamında katılımcılara Malta’da çalışma koşulları, işçi hakları ve yükümlülükleri, mevcut kamu ve destek hizmetleri ile iş sırasında stres ve zor durumlarla başa çıkma yöntemleri anlatılacak. Eğitimlerin İngilizce yapılacağı ve her oturum sonunda katılımcılara hafif öğle yemeği sunulacağı belirtildi.

Eğitim takvimi ve yer bilgisi şöyle:

• 18 Mayıs: Gozo (yer daha sonra duyurulacak)

• 19–22 Mayıs: IOM Ofisi, Ta’ Xbiex

Programı tamamlayan katılımcılara IOM tarafından sertifika verilecek. Ayrıca Bolt, eğitim süresince ayrılan çalışma saatleri için katılımcılara maddi telafi sağlayacak.

Bu girişim, IOM ve Bolt ortaklığında yürütülen “Bridging the Gap – Integrating Migrants” projesi kapsamında hayata geçiriliyor. Amaç, özellikle göçmen çalışanların Malta’daki iş hayatına daha bilinçli ve güvenli şekilde entegre olmasını sağlamak.

Malta’da Bolt, Wolt ve benzeri platformlarda çalışan Türk sürücü ve kuryelerin sayısı her geçen gün artıyor. Bu tür eğitimler, özellikle yeni gelenler için haklarını bilme, resmi süreçleri anlama ve iş hayatında karşılaşabilecekleri riskleri azaltma açısından kritik önem taşıyor. Ayrıca eğitim süresinin ücretli olması, düşük gelirli çalışanlar için katılımı daha erişilebilir hale getiriyor.

The post Malta’da Bolt sürücü ve kuryelerine ücretsiz eğitim: Katılanlara ücret ve sertifika verilecek appeared first on Malta Haber.

Resmî istatistiklere göre özellikle devlet okullarında Müslüman öğrencilerin oranı son yıllarda düzenli olarak artış gösterdi. Buna karşılık Katolik ve diğer Hristiyan mezheplerine mensup öğrencilerin oranında düşüş gözleniyor. Eğitim uzmanları, bu tabloyu Avusturya’daki göçmen nüfusun artışı ve doğum oranlarındaki farklılıklarla açıklıyor.

Öte yandan aynı eğilim özel okullarda görülmüyor. Özel eğitim kurumlarında Hristiyan öğrenciler hâlâ çoğunluğu oluştururken, Müslüman öğrencilerin oranı devlet okullarına kıyasla daha düşük kalıyor. Bu fark, gelir düzeyi, okul tercihleri ve eğitim politikalarıyla ilişkilendiriliyor.

Yetkililer ve eğitim çevreleri, değişen öğrenci profilinin eğitim içerikleri, dil desteği ve entegrasyon politikaları açısından yeni düzenlemeleri gündeme getirdiğini belirtiyor. Özellikle Almanca dil desteği, kültürel uyum ve öğretmen eğitimi başlıkları ön plana çıkıyor.

Bu gelişme, Avrupa genelinde demografik yapının hızla değiştiğini ve bunun eğitim sistemleri üzerindeki etkisini net biçimde gösteriyor. Malta gibi göç alan ülkelerde de benzer bir dönüşüm potansiyeli bulunuyor. Malta’da yabancı öğrenci sayısı artarken, eğitim politikalarının bu çeşitliliğe nasıl uyum sağlayacağı Türk aileler, öğrenciler ve eğitim planı yapanlar açısından kritik önem taşıyor.

The post Viyana’da okullarda dengeler değişti: Müslüman öğrenciler en büyük grup oldu appeared first on Malta Haber.

Etkinlik, sabah saat 09.30’da Mtarfa Military Cemetery ziyaretiyle başlayacak. I. ve II. Dünya Savaşlarında hayatını kaybeden askerler anılacak, 238 İngiliz Milletler Topluluğu askerinin mezarının bulunduğu alanda çelenk bırakılacak. Yerel izci grubunun gerçekleştireceği saygı duruşunun ardından askerî araçlardan oluşan bir konvoy ana etkinlik alanına geçiş yapacak.

Gün boyunca düzenlenecek programda, tarihî canlandırmalar (re-enactment) öne çıkıyor. Katılımcılar, savaş dönemine ait askerî eğitim tatbikatlarını izleyebilecek; kurulan sahra kampı ve mutfak alanlarında askerlerin günlük yaşamına dair detayları deneyimleyebilecek. Özellikle “Victory Kitchen” konsepti, dönemin kıtlık şartlarında nasıl yemek hazırlandığını gözler önüne serecek.

Ziyaretçiler ayrıca I. ve II. Dünya Savaşı’ndan kalma silahlar, telsiz ekipmanları ve askerî üniformaların sergilendiği alanları gezebilecek. Etkinlikte kullanılan ekipmanların bir kısmı orijinal parçalardan oluşurken, uzmanlar tarafından yapılan anlatımlar sayesinde bu objelerin tarihî bağlamı da aktarılacak.

Organizasyon sadece askerî tarih ile sınırlı değil. Gün boyunca geleneksel Malta oyunları ve yiyecek alanları da ziyaretçilere açık olacak. Böylece etkinlik, hem eğitici hem de sosyal bir buluşma noktası oluşturmayı hedefliyor.

Malta’da yaşayan Türkler için bu tür etkinlikler, adanın tarihî dokusunu ve özellikle II. Dünya Savaşı dönemindeki stratejik rolünü anlamak açısından önemli bir fırsat sunuyor. Özellikle öğrenciler ve yeni taşınanlar için Malta’nın sadece turistik bir ada değil, aynı zamanda Avrupa’nın yakın tarihine yön veren önemli bir merkez olduğunu hatırlatıyor.

The post Mtarfa’da Savaş Tarihi Günü: II. Dünya Savaşı’nın İzleri Yeniden Canlanıyor appeared first on Malta Haber.

Baggott, Titanic’te birinci sınıf yolculara hizmet veren “first class steward” olarak görev yapıyordu. Facia gecesi gemiden sağ çıkmayı başaran mürettebat arasında yer aldı. Ancak hayatta kalmasına rağmen, sonraki yaşamı ve ölümü sessizliğe gömüldü. 13 Nisan 1884 doğumlu olan Baggott, 15 Şubat 1921’de Malta’da vefat etti.

Aradan geçen yıllar boyunca mezarı belirgin bir işaret taşımadı. Son dönemde yapılan çalışmalarla mezar yeri netleştirildi ve adına uygun bir baş taşı yerleştirildi. Bu gelişme, Titanic tarihinin çoğu zaman göz ardı edilen mürettebat hikâyelerine yeniden dikkat çekti.

Malta açısından bakıldığında ise bu olay, adanın uluslararası denizcilik geçmişinin bir yansıması. Tarih boyunca önemli bir deniz üssü ve geçiş noktası olan Malta, farklı milletlerden denizcilerin yaşamlarına ve son duraklarına ev sahipliği yaptı. Baggott’un mezarı da bu çok katmanlı tarihin bir parçası.

Malta’da yaşayan Türk toplumu için bu tür hikâyeler, adanın sadece turizmle sınırlı olmadığını; aksine Avrupa ve dünya tarihinin kesişim noktalarından biri olduğunu gösteriyor. Özellikle uzun süreli yaşam planı yapanlar için Malta’nın bu derin geçmişi, ülkeyi daha anlamlı kılan unsurlar arasında yer alıyor.

Allen Marden Baggott’un mezarına yerleştirilen baş taşı, yalnızca bir isim kazandırmaktan ibaret değil. Aynı zamanda, tarihin sessiz kalmış bir tanığını yeniden görünür kılan sembolik bir adım olarak öne çıkıyor.

The post Titanic’ten Kurtuldu, Malta’da Unutuldu: 100 Yıl Sonra Gelen Mezar Taşı appeared first on Malta Haber.

MaltaToday’in polis kaynaklarına dayandırdığı haberine göre olay, 4 Mayıs 2026 Pazartesi sabahı saat 07.30 civarında Kalkara Primary School’da meydana geldi. Bir veli okul binasına girerek okul personeline saldırdı; okula Polis Hızlı Müdahale Birimi çağrıldı. Okul müdürünün sağlık merkezine götürüldüğü ve hafif yaralandığının tespit edildiği aktarıldı.

Times of Malta’nın haberinde ise olayın St Margaret College bünyesindeki Kalkara Primary School dışında yaşandığı, müdür ve müdür yardımcısının veliyle çıkan tartışmada hafif yaralandığı belirtildi. Eğitim Bakanlığı ve polis soruşturmasının sürdüğü ifade edildi.

Malta Öğretmenler Sendikası MUT, saldırıyı kınayarak olayın ilk bilgilere göre okul meseleleriyle bağlantılı olmadığını açıkladı. Sendika, okulların yalnızca eğitimle sınırlı olmayan sosyal ve ailevi gerilimlerle de karşı karşıya kaldığını belirterek yetkililere eğitim çalışanlarına daha güçlü destek verilmesi çağrısında bulundu.

Bu olay, Malta’daki aileler ve öğrenciler için okul güvenliği tartışmasını yeniden gündeme taşıyor. Özellikle çocukları devlet okullarında eğitim gören Türk aileler açısından konu, yalnızca münferit bir şiddet olayı değil; okul ortamında güvenlik, öğretmenlerin korunması ve kriz anlarında polisin/okul yönetiminin nasıl hareket ettiği bakımından da önem taşıyor.

Olayla ilgili polis ve Eğitim Bakanlığı soruşturmasının sonucu henüz açıklanmadı. Bu nedenle saldırının nedeni ve olaya karışan kişi ya da kişiler hakkında kesin yargıya varmadan resmî açıklamaların beklenmesi gerekiyor.

The post Kalkara’da veli okul müdürüne saldırdı: Polis okula çağrıldı appeared first on Malta Haber.

Hükümetin seçim sürecinde gündeme getirdiği bu önerinin yıllık maliyetinin yaklaşık 200 milyon euro olacağı belirtiliyor. Bu rakam, Malta’nın kamu harcamaları içinde dikkat çeken bir kalem olarak öne çıkıyor.

Planın temel amacı, artan yaşam maliyetleri karşısında çalışanların alım gücünü desteklemek. Son dönemde özellikle kira, enerji ve günlük harcamalardaki yükseliş, Malta’da yaşayan yabancılar ve Türk toplumu dahil olmak üzere geniş bir kesimi doğrudan etkiliyor.

Öneri henüz yürürlüğe girmiş değil; seçim vaatleri kapsamında değerlendiriliyor. Uygulanması halinde ödeme koşulları, vergiye tabi olup olmayacağı ve ne zaman hesaplara yatacağı gibi detayların ayrıca netleşmesi bekleniyor.

Malta’da çalışan Türkler, özellikle hizmet sektörü ve beyaz yaka işlerde yoğun şekilde yer alıyor. Bu tür doğrudan nakit destekleri, özellikle yüksek kira ve yaşam maliyetleri nedeniyle bütçe planlamasında önemli bir fark yaratabilir. Aynı zamanda yarı zamanlı çalışan öğrenciler ve emekliler için de ek bir gelir anlamına geliyor.

Bu nedenle söz konusu “süper bonus” planı, yalnızca yerel çalışanları değil, Malta’daki uluslararası iş gücünü de yakından ilgilendiren bir gelişme olarak öne çıkıyor.

The post Malta’da Çalışanlara Yıllık 1.000 Euro “Süper Bonus” Planı appeared first on Malta Haber.

Daha önce farklı kökenlerden Malta vatandaşı öğrencilerle yaptığı söyleşilerle MaltaToday’de görünürlük kazanan Omar; sosyal çevrelerde ve eğitim camiasında tanınan bir isim. Omar, entegrasyonun tek taraflı değil, çift taraflı bir süreç olduğuna inandığını her fırsatta belirten biri.

Hem sosyal meselelere duyarlılığı hem de görünürlüğü, dokuz ay erkene alınan Malta genel seçimlerinde Omar’ı İşçi Partisi’nin kadrajına sokmuş olacak ki, Başbakan Robert Abela’dan bizzat teklif aldığını belirtip adaylığını ilan etti. Malta’daki Müslümanlar dahil olmak üzere birçok topluluk bu duyuruyu sevinçle karşıladı. Elbette bu sevinç, sosyal medyadaki ırkçı ve İslamofobik yorumların gölgesinde çok geçmeden buruk bir sevince dönüştü.

Öyle ki İşçi Partisi, Ulusalcı Parti, ADPD ve Momentum başta olmak üzere farklı siyasi çevreler, bu ırkçı ve İslamofobik söylemlere karşı Omar ile dayanışma mesajları yayımladılar.

Bendeniz de bu olanları bir nevi sukutuhayal ile karşılayanlardanım. Malta Meclisi’nde Müslüman genç bir vekilin  böylesi bir “infial” ile karşılanması beni de şaşırttı.

“Ne var bunda şaşıracak?” diye soracak olursanız, birkaç neden sıralayabilirim. Birincisi, Omar Maltalı bir anneden, Malta’da doğan bir Malta vatandaşı. Sosyal medyadaki adaylık duyurularına ve daha önce MaltaToday için gerçekleştirdiği söyleşilere bakarsanız, zaten Maltacaya vukufiyetini de takdir edeceksiniz. Öyle ise geriye bu itirazlara temel teşkil eden tek bir şey kalıyor: adayın Müslüman kimliği.

Peki neden?

Mesela Omar, Yahudi kökenli Musevi bir aday olsaydı yahut başka bir dine mensup olsaydı, bu konu yine bu kadar tepkiyle karşılanır mıydı?

Akıllara Malta’nın Katolik kimliği geliyor. Ancak tarihsel bir vakiadır ki Katolik dünyanın Yahudilerle ilişkisi de hicbir zaman gerilimsiz olmamıştır. Ayrıca Katolik Kilisesi, 1960’larda Dom Mintoff liderliğindeki İşçi Partisi’ni desteklemeyi ve İşçi Partisi’ne oy vermeyi ağır bir dinî yaptırım konusu haline getirmiş; buna rağmen İşçi Partisi daha sonra halkın teveccühüne mazhar olmuş bir parti olarak iktidara gelmiştir. Dolayısıyla burada Omar’ın Müslüman kimliğinin İslamofobiye varan bir tepkiyle karşılanmasının ardında başka bir saik mi var dersiniz?

Bu ayrıntılar; tarihî, teolojik ve sosyopsikolojik pek çok husus konuşulmaksızın anlaşılacak konular değil maalesef.

İşçi Partisi son anketlerde önde olmasına rağmen kararsızlar, hatta İşçi Partisi’nin kendi seçmeninin bir tepkiyle yön değiştirmesi, iktidar partisi için işleri zora sokabilir. Abela yönetimindeki İşçi Partisi, yükselen ve maalesef giderek görünür hale gelen tepkilere rağmen Omar’ın aday adaylığını fiilî bir adaylığa dönüştürmeye cesaret edebilir mi dersiniz?

Eğer cesaret edebilirlerse, bu, tıpkı Abela’nın selefi Mintoff’un, dönemin yerleşik tavrına karşı yaptığı devrimci müdahalenin bir benzeri olabilir.

Ama ne yalan söyleyeyim, ben Abela ve ekibinin bu topa gireceklerine pek ihtimal vermiyorum…

Dilerim yanılırım ve Malta Parlamentosu’nda Müslüman bir vekil görürüz.

The post Ziyahan Albeniz Yazdı; Malta Seçimlerinde Müslüman Bir Aday: Omar’ın Suçu Ne? appeared first on Malta Haber.