Malta Sağlık Bakanlığı’na bağlı Sağlığı Geliştirme ve Hastalıkları Önleme Direktörlüğü tarafından başlatılan Ultra-İşlenmiş Gıdalar Farkındalık Kampanyası, 4 Mart 2026 Çarşamba günü University of Malta Kütüphanesi önünde gerçekleştirilecek. Saat 09.00 ile 13.00 arasında düzenlenecek etkinlik, üniversite personeli ve öğrenciler başta olmak üzere tüm katılımcılara açık olacak.

Kampanya kapsamında, ultra-işlenmiş gıdaların uzun vadeli sağlık üzerindeki etkilerine dikkat çekilmesi ve daha bilinçli beslenme alışkanlıklarının teşvik edilmesi hedefleniyor. Etkinlikte ayrıca kurumun hazırladığı yeni tarif kitabının tanıtımı yapılacak; kitap dijital ortamda da erişime sunulacak.

Etkinlik süresince katılımcılara ücretsiz olarak şu hizmetler sunulacak:

• Kan şekeri ölçümü

• Tansiyon kontrolü

• Vücut Kitle İndeksi (BMI) analizi

• Kişiselleştirilmiş beslenme danışmanlığı

• Ruh sağlığı destek yönlendirmesi

• Sigara bırakma danışmanlığı

• Fiziksel aktivite odaklı eğlenceli mini meydan okumalar

Organizatörler, Malta’da giderek artan obezite oranlarına karşı erken farkındalık oluşturmanın önemine vurgu yaparak, katılımcıları sağlık kontrollerini yaptırmaya ve günlük beslenme alışkanlıklarını gözden geçirmeye davet ediyor.

Malta’da yaşam maliyetlerinden sonra en çok konuşulan başlıklardan biri hâline gelen halk sağlığı politikaları, özellikle üniversite gençliği arasında bu tür önleyici girişimlerle daha fazla görünürlük kazanmayı amaçlıyor.

Etkinlik ücretsiz olup, tüm üniversite personeli ve öğrencilerinin katılımına açıktır.

Türkiye’de edindiği tecrübeyi her geçen yıl daha geniş bir sosyal destek ağına dönüştüren LÖSEV, Ramazan ayının dayanışma ruhunu toplumun tüm kesimleriyle paylaşarak ihtiyaç sahibi hastalara umut olmayı amaçlıyor. Kampanya kapsamında gıda, hijyen ve temel yaşam desteklerinin sağlanması için bireylerin ve kurumların katkısı büyük önem taşıyor.

Vakıf, kampanyaya destek olmak isteyenlere çeşitli katılım yolları sunuyor. Sosyal medya kullanıcıları, Ramazan bülteni ve kampanya görsellerini #ÖnceÇocuklarİyileşsin etiketiyle paylaşarak farkındalığın artmasına katkı sağlayabiliyor. Web sitesi bulunan kurumlar ise banner desteğiyle LÖSEV’in bağış sayfasına yönlendirme yapabiliyor.

Bunun yanı sıra yurt dışında faaliyet gösteren Türk işletmeleri, okullar, kurslar, dernekler ve çeşitli sivil toplum kuruluşlarının kampanya afişlerini paylaşmaları ve çevrelerinde duyurmaları da destek çağrısı kapsamında yer alıyor. Kurum içi iletişim kanallarında bağış linklerinin paylaşılması da ihtiyaç sahibi ailelere ulaşılmasına katkı sağlayan bir diğer yöntem olarak öne çıkıyor.

LÖSEV yetkilileri, kampanyaya destek veren kişi ve kurumların paylaşımlarını raporlarında da görünür kılacaklarını belirterek, dayanışmanın büyümesine katkı sunan tüm gönüllülere teşekkür etti.

Ramazan ayı boyunca sürdürülecek kampanya ile lösemi ve kanserle mücadele eden bireylerin sağlık ve yaşam koşullarının iyileştirilmesi hedefleniyor.

Bu adım, özellikle kısa mesafeli günlük ulaşım ihtiyaçları için bisikleti daha erişilebilir ve ekonomik bir alternatif haline getirmeyi hedefliyor. Artan yakıt maliyetleri ve şehir içi trafik yoğunluğu göz önünde bulundurulduğunda, e-bisikletlerin işe gidiş-gelişlerde ve günlük şehir içi hareketlilikte daha fazla tercih edilmesi bekleniyor.

Öte yandan, e-bisiklet kullanımı konusunda kararsız olanlar için özel bir deneme programı da sunuluyor. Malta merkezli mobilite girişimi Rota, kullanıcıların satın alma kararı vermeden önce birkaç hafta boyunca e-bisiklet deneyimlemesine imkân tanıyor. Bu sayede potansiyel kullanıcılar, e-bisikletin günlük yaşamlarına ne ölçüde uyum sağladığını test edebiliyor.

Ulaştırma otoriteleri, güncellenen teşvik programıyla birlikte hem karbon emisyonlarının azaltılmasını hem de Malta’da alternatif ulaşım alışkanlıklarının yaygınlaştırılmasını amaçlıyor.

Bakan Abela, yapılan yatırımla birlikte Tandem t:slim X2 insülin pompasının hastalara ücretsiz olarak verileceğini açıkladı. Sürekli Glikoz İzleme (CGM) cihazlarıyla entegre çalışan bu sistem, insülini otomatik ve sürekli olarak vererek kan şekeri kontrolünün iyileştirilmesine yardımcı oluyor.

Bunun yanı sıra, Ċensu Moran Merkezi’nde özel bir çok disiplinli insülin pompası kliniği hizmete açıldı. Yeni oluşturulan ve özel eğitim almış sağlık profesyonellerinden oluşan ekip, insülin pompası kullanan hastalara yönelik düzenli takip, eğitim ve klinik destek sağlayacak.

Ayrıca, insülin pompaları ve ilgili ekipmanlarla ilgili danışmanlık ve teknik destek sunmak üzere 7/24 hizmet veren bir çağrı merkezi kuruldu. Bu merkez, hastalar ve aileleri için kesintisiz destek sağlamayı amaçlıyor.

Bakanlık, yeni hizmetlerin şu aşamada 18 yaş ve altındaki hastalar ile total pankreatektomi ameliyatı sonrası diyabet geliştiren hastalara sunulduğunu belirtti. Önümüzdeki aylarda ise hizmetin tüm Tip 1 diyabet hastalarını kapsayacak şekilde genişletileceği ifade edildi. Benzer bir hizmetin yakında Gozo Genel Hastanesi’nde de Gozolu hastalar için başlatılacağı duyuruldu.

Jo Etienne Abela, “Bugün bir sözümüzü daha yerine getirdik. Bu yatırım yalnızca yaşam kalitesini artırmakla kalmıyor, aynı zamanda ciddi komplikasyonları önlüyor ve ebeveynlere huzur veriyor,” diyerek açıklamasını tamamladı.

“Karşılanamayan sağlık ihtiyacı” kavramı; maddi yetersizlik, uzun bekleme listeleri ya da sağlık kuruluşlarına uzaklık gibi nedenlerle muayene veya tedavinin alınamaması ya da hiç başvurulamaması durumunu ifade ediyor.

Verilere göre tıbbi bakımda karşılanamayan ihtiyaç oranının en yüksek olduğu ülkeler Finlandiya (%9,4), Fransa (%5,7) ve İrlanda (%5,0) olurken; diş sağlığı alanında ise İspanya (%7,5), Finlandiya (%6,8) ve Fransa (%6,2) öne çıktı.

Malta ise bu tabloda olumlu yönde ayrışıyor.

Ülkede çocukların tıbbi bakımda karşılanamayan ihtiyaç oranı yüzde 1’in oldukça altında seyrederken, diş sağlığı hizmetlerine erişimde de oran AB ortalamasının çok altında kaldı. Bu durum, Malta’daki yaygın birinci basamak sağlık hizmetleri, küçük coğrafi yapı sayesinde sağlık merkezlerine kolay ulaşım ve kamu sağlık sisteminin kapsayıcılığı ile ilişkilendiriliyor.

Uzmanlar, çocuklarda erken tanı ve tedaviye erişimin yalnızca fiziksel sağlık değil, uzun vadeli eğitim ve sosyal gelişim açısından da kritik olduğuna dikkat çekerken, AB genelinde bekleme sürelerinin kısaltılması ve ailelerin maddi yükünün azaltılmasına yönelik politikaların güçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Malta örneği ise, etkili bir kamu sağlık altyapısının çocukların temel hizmetlere erişiminde belirleyici rol oynadığını gösteren somut bir model olarak öne çıkıyor.

Son yıllarda diyabet araştırmalarında öne çıkan yaklaşım, vücudun bozulan mekanizmalarını yeniden işler hale getirmeye odaklanıyor. Bu kapsamda hem Tip 1 hem de Tip 2 diyabet için geliştirilen yeni tedavi stratejileri, “ömür boyu insülin” kavramının gelecekte değişebileceğine işaret ediyor.

Tip 1 diyabette yürütülen çalışmalarda, bağışıklık sisteminin pankreastaki insülin üreten beta hücrelerine verdiği zararı durdurmaya yönelik immünoterapi yöntemleri dikkat çekiyor. Araştırmacılar, hastalığın erken evrelerinde bağışıklık yanıtını kontrol altına alarak pankreasın korunabileceğini ve insülin üretiminin sürdürülebileceğini değerlendiriyor.

Tip 2 diyabette ise modern ilaç tedavileri ve metabolizma odaklı yaklaşımlar ön plana çıkıyor. Bazı hastalarda kilo kaybı, yaşam tarzı değişiklikleri ve yeni nesil tedavilerle birlikte diyabetin gerilemesi, yani “remisyon” sağlanabildiği bildiriliyor. Bu durum, vücudun kan şekerini yeniden doğal yollarla dengeleyebilme potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor.

Uzmanlara göre bu gelişmeler, kronik hastalıkların yalnızca kontrol edilmesi gereken durumlar olduğu anlayışına ciddi bir meydan okuma anlamına geliyor. Henüz klinik uygulamaların yaygınlaşması için zamana ihtiyaç duyulsa da, diyabetin gelecekte milyonlarca insan için ömür boyu süren bir yük olmaktan çıkabileceği değerlendiriliyor.

Yetkililer, açıklamalarında bu sayının yalnızca bir istatistikten ibaret olmadığını; acil durumlar, ameliyatlar ve kronik hastalıkların tedavisinde doğrudan hayat kurtaran bir katkıyı temsil ettiğini vurguladı. Açıklamada, bağış sürecine katkı sunan tüm kesimlere teşekkür edildi.

Teşekkür mesajında özellikle şu gruplar öne çıkarıldı:

• Kan, trombosit ve plazma bağışçıları

• Kan bağışı organizasyonlarına ev sahipliği yapan kurum ve kişiler

• Sponsorlar

• Tüm sağlık personeli ve çalışanlar

Kan bağışı hizmetlerinin, G’Mangia’daki ana merkez, Gozo’daki Xewkija Berġa ve yıl boyunca düzenlenen mobil kampanyalar aracılığıyla kesintisiz şekilde sürdürüldüğü bildirildi.

Yetkililer, yeni yıl rutinlerine dönülürken kan bağışının da düzenli bir alışkanlık haline getirilmesi çağrısında bulunarak kamuoyuna şu mesajı verdi:

“Süper Kahraman Ol. Hayat Kurtar. Kan Bağışla.”

Coora Pharmacy, yalnızca ilaç teminiyle sınırlı kalmıyor. Eczanede her gün bir doktor da bulunuyor. Bu sayede reçeteli ya da reçetesiz sağlık sorunları konusunda danışmak isteyenler, bir sağlık profesyonelinden doğrudan destek alabiliyor.

Eczane, haftanın her günü sabah 08:00 ile akşam 20:00 saatleri arasında hizmet veriyor. Türkçe destek almak isteyenlerin yalnızca eczacının ismini belirtmesi yeterli.(Burç Bey)

Malta’da dil engeli nedeniyle sağlık hizmetlerine erişimde zorlanan Türk vatandaşları için bu gelişme, önemli bir rahatlama sağlıyor.

İletişim için: 9999 9149 veya 2149 2151

Triq Victor Denaro üzerindeki ilkokul kapısı önünde konumlanacak olan mobil sağlık tırı, saat 09:30 ile 14:30 arasında vatandaşlara temel sağlık kontrolleri sağlayacak.

Mobil ünite, Malta ve Gozo genelinde dolaşarak topluma erken teşhis imkânı sunmayı ve sağlık farkındalığını artırmayı amaçlıyor. Sunulan hizmetler arasında şu kontroller yer alıyor:

• Tansiyon ölçümü

• Kan şekeri testi

• Oksijen seviyesi takibi

• Vücut kitle indeksi (BMI) hesaplaması

• Vücut ısısı (ateş) ölçümü

Çağdaş tıbbi donanımla donatılmış araçta yapılan kontroller, hijyenik ve rahat bir ortamda gerçekleştirilecek. Etkinlik özellikle yaşlılar, kronik hastalıkları olan bireyler ve düzenli sağlık hizmetlerine erişimi sınırlı kişiler için büyük önem taşıyor.

Cancer Research & Innovation Hub Malta, “Bugünün araştırmaları, yarının tedavileri” sloganıyla erken teşhisin hayati rolüne dikkat çekiyor ve herkesi bu fırsattan yararlanmaya davet ediyor.

Türkiye’yi Sırbistan kişi başına 135 kilogram, Bulgaristan ise 131 kilogram ekmek tüketimiyle takip ediyor. Bu rakamlar, Balkan ülkelerinde de ekmeğin temel gıda maddeleri arasında önemli bir yer tuttuğunu gösteriyor.

Batı Avrupa ülkelerinde ise tablo oldukça farklı. Almanya’da kişi başına yıllık ekmek tüketimi 57 kilogram seviyesinde kalırken, Hollanda’da 60 kilogram, Fransa’da 50 kilogram, Belçika’da ise 47 kilogram olarak ölçüldü.

Uzmanlara göre Türkiye’de ekmek tüketiminin bu denli yüksek olmasında, ekmeğin hem ekonomik hem de kültürel açıdan sofraların vazgeçilmez bir parçası olması etkili. Avrupa ülkelerinde ise daha çeşitli beslenme alışkanlıkları ve ekmek yerine alternatif gıdaların tercih edilmesi, tüketim oranlarını düşürüyor.